Daniel, 6

1. kai artaxerxhV o twn mhdwn parelabe thn basileian kai dareioV plhrhV twn hmerwn kai endoxoV en ghrei

1. Placuit Dario, et constituit super regnum satrapas centum viginti ut essent in toto regno suo.

2. kai katesthse satrapaV ekaton eikosi epta epi pashV thV basileiaV autou

2. Et super eos principes tres, ex quibus Daniel unus erat ut satrapæ illis redderent rationem, et rex non sustineret molestiam.

3. kai ep' autwn andraV treiV hgoumenouV autwn kai danihl eiV hn twn triwn andrwn

3. Igitur Daniel superabat omnes principes, et satrapas quia spiritus Dei amplior erat in illo.

4. uper pantaV ecwn exousian en th basileia kai danihl hn endedumenoV porfuran kai megaV kai endoxoV enanti dareiou tou basilewV kaqoti hn endoxoV kai episthmwn kai sunetoV kai pneuma agion en autw kai euodoumenoV en taiV pragmateiaiV tou basilewV aiV eprasse tote o basileuV ebouleusato katasthsai ton danihl epi pashV thV basileiaV autou kai touV duo andraV ouV katesthse met' autou kai satrapaV ekaton eikosi epta

4. Porro rex cogitabat constituere eum super omne regnum unde principes, et satrapæ quærebant occasionem ut invenirent Danieli ex latere regis nullamque causam, et suspicionem reperire potuerunt, eo quod fidelis esset, et omnis culpa, et suspicio non inveniretur in eo.

5. ote de ebouleusato o basileuV katasthsai ton danihl epi pashV thV basileiaV autou tote boulhn kai gnwmhn ebouleusanto en eautoiV oi duo neaniskoi proV allhlouV legonteV epei oudemian amartian oude agnoian huriskon kata tou danihl peri hV kathgorhsousin autou proV ton basilea

5. Dixerunt ergo viri illi Non inveniemus Danieli huic aliquam occasionem, nisi forte in lege Dei sui.

6. kai eipan deute sthswmen orismon kaq' eautwn oti paV anqrwpoV ouk axiwsei axiwma kai ou mh euxhtai euchn apo pantoV qeou ewV hmerwn triakonta all' h para dareiou tou basilewV ei de mh apoqaneitai ina htthswsi ton danihl enantion tou basilewV kai rifh eiV ton lakkon twn leontwn hdeisan gar oti danihl proseucetai kai deitai kuriou tou qeou autou triV thV hmeraV

6. Tunc principes, et satrapæ surripuerunt regi, et sic locuti sunt ei Dari rex in æternum vive

7. tote proshlqosan oi anqrwpoi ekeinoi kai eipan enantion tou basilewV

7. consilium inierunt omnes principes regni tui, magistratus, et satrapæ, senatores, et iudices ut decretum imperatorium exeat, et edictum Ut omnis, qui petierit aliquam petitionem a quocumque deo, et homine usque ad triginta dies, nisi a te rex, mittatur in lacum leonum.

8. orismon kai stasin esthsamen oti paV anqrwpoV oV an euxhtai euchn h axiwsh axiwma ti para pantoV qeou ewV hmerwn triakonta all' h para dareiou tou basilewV rifhsetai eiV ton lakkon twn leontwn

8. Nunc itaque rex confirma sententiam, et scribe decretum ut non immutetur quod statutum est a Medis et Persis, nec prævaricari cuiquam liceat.

9. kai hxiwsan ton basilea ina sthsh ton orismon kai mh alloiwsh auton dioti hdeisan oti danihl proseucetai kai deitai triV thV hmeraV ina htthqh dia tou basilewV kai rifh eiV ton lakkon twn leontwn

9. Porro rex Darius proposuit edictum, et statuit.

10. kai outwV o basileuV dareioV esthse kai ekurwsen

10. Quod cum Daniel comperisset, id est, constitutam legem, ingressus est domum suam et fenestris apertis in cœnaculo suo contra Ierusalem tribus temporibus in die flectebat genua sua, et adorabat, confitebaturque coram Deo suo sicut et ante facere consueverat.

11. epignouV de danihl ton orismon on esthse kat' autou quridaV hnoixen en tw uperww autou katenanti ierousalhm kai epipten epi proswpon autou triV thV hmeraV kaqwV epoiei emprosqen kai edeito

11. Viri ergo illi curiosius inquirentes invenerunt Danielem orantem, et obscerantem Deum suum.

12. kai autoi ethrhsan ton danihl kai katelabosan auton eucomenon triV thV hmeraV kaq' ekasthn hmeran

12. Et accedentes locuti sunt regi super edicto Rex numquid non constituisti, ut omnis homo, qui rogaret quemquam de diis, et hominibus usque ad dies triginta, nisi te, rex, mitteretur in lacum leonum? Ad quos respondens rex, ait verus est sermo iuxta decretum Medorum, atque Persarum, quod prævaricari non licet.

13. tote outoi oi anqrwpoi enetucon tw basilei kai eipan dareie basileu ouc orismon wrisw ina paV anqrwpoV mh euxhtai euchn mhde axiwsh axiwma para pantoV qeou ewV hmerwn triakonta alla para sou basileu ei de mh rifhsetai eiV ton lakkon twn leontwn apokriqeiV de o basileuV eipen autoiV akribhV o logoV kai menei o orismoV [13a] kai eipon autw orkizomen se toiV mhdwn kai perswn dogmasin ina mh alloiwshV to prostagma mhde qaumashV proswpon kai ina mh elattwshV ti twn eirhmenwn kai kolashV ton anqrwpon oV ouk enemeine tw orismw toutw kai eipen outwV poihsw kaqwV legete kai esthke moi touto

13. Tunc respondentes dixerunt coram rege Daniel de filiis captivitatis Iuda, non curavit de lege tua, et de edicto, quod constituisti sed tribus temporibus per diem orat obsecratione sua.

14. kai eipan idou euromen danihl ton filon sou eucomenon kai deomenon tou proswpou tou qeou autou triV thV hmeraV

14. Quod verbum cum audisset rex, satis contristatus est et pro Daniele posuit cor ut liberaret eum, et usque ad occasum solis laborabat ut erueret illum.

15. kai lupoumenoV o basileuV eipen rifhnai ton danihl eiV ton lakkon twn leontwn kata ton orismon on esthse kat' autou tote o basileuV sfodra eluphqh epi tw danihl kai ebohqei tou exelesqai auton ewV dusmwn hliou apo twn ceirwn twn satrapwn

15. Viri autem illi intelligentes regem dixerunt ei Scito rex, quia lex Medorum, atque Persarum est ut omne decretum, quod constituerit rex, non liceat immutari.

16. kai ouk hdunato exelesqai auton ap' autwn

16. Tunc rex præcepit et adduxerunt Danielem, et miserunt eum in lacum leonum. Dixitque rex Danieli Deus tuus, quem colis semper, ipse liberabit te.

17. anabohsaV de dareioV o basileuV eipe tw danihl o qeoV sou w su latreueiV endelecwV triV thV hmeraV autoV exeleitai se ek ceiroV twn leontwn ewV prwi qarrei

17. Allatusque est lapis unus, et positus est super os laci quem obsignavit rex annulo suo, et annulo optimatum suorum, nequid fieret contra Danielem.

18. tote danihl errifh eiV ton lakkon twn leontwn kai hnecqh liqoV kai eteqh eiV to stoma tou lakkou kai esfragisato o basileuV en tw daktuliw eautou kai en toiV daktulioiV twn megistanwn autou opwV mh ap' autwn arqh o danihl h o basileuV auton anaspash ek tou lakkou

18. Et abiit rex in domum suam, et dormivit incœnatus, cibique non sunt allati coram eo, insuper et somnus recessit ab eo.

19. tote upestreyen o basileuV eiV ta basileia autou kai hulisqh nhstiV kai hn lupoumenoV peri tou danihl tote o qeoV tou danihl pronoian poioumenoV autou apekleise ta stomata twn leontwn kai ou parhnwclhsan tw danihl

19. Tunc rex primo diluculo consurgens, festinus ad lacum leonum perrexit

20. kai o basileuV dareioV wrqrise prwi kai parelabe meq' eautou touV satrapaV kai poreuqeiV esth epi tou stomatoV tou lakkou twn leontwn

20. appropinquansque lacui, Danielem voce lacrymabili inclamavit, et affatus est eum Daniel serve Dei viventis, Deus tuus, cui tu servis semper, putasne valuit te liberare a leonibus?

21. tote o basileuV ekalese ton danihl fwnh megalh meta klauqmou legwn w danihl ei ara zhV kai o qeoV sou w latreueiV endelecwV seswke se apo twn leontwn kai ouk hcreiwkan se

21. Et Daniel regi respondens ait Rex in æternum vive

22. tote danihl ephkouse fwnh megalh kai eipen basileu eti eimi zwn

22. Deus meus misit angelum suum, et conclusit ora leonum, et non nocuerunt mihi quia coram eo iustitia inventa est in me sed et coram te, rex, delictum non feci.

23. kai seswke me o qeoV apo twn leontwn kaqoti dikaiosunh en emoi eureqh enantion autou kai enantion de sou basileu oute agnoia oute amartia eureqh en emoi su de hkousaV anqrwpwn planwntwn basileiV kai erriyaV me eiV ton lakkon twn leontwn eiV apwleian

23. Tunc vehementer rex gavisus est super eo, et Danielem præcepit educi de lacu eductusque est Daniel de lacu, et nulla læsio inventa est in eo, quia credidit Deo suo.

24. tote sunhcqhsan pasai ai dunameiV kai eidon ton danihl wV ou parhnwclhsan autw oi leonteV

24. Iubente autem rege, adducti sunt viri illi, qui accusaverant Danielem et in lacum leonum missi sunt, ipsi, et filii, et uxores eorum et non pervenerunt usque ad pavimentum laci, donec arriperent eos leones, et omnia ossa eorum comminuerunt.

25. tote oi duo anqrwpoi ekeinoi oi katamarturhsanteV tou danihl autoi kai ai gunaikeV autwn kai ta tekna autwn errifhsan toiV leousi kai oi leonteV apekteinan autouV kai eqlasan ta osta autwn

25. Tunc Darius rex scripsit universis populis, tribubus, et linguis habitantibus in universa terra PAX vobis multiplicetur.

26. tote dareioV egraye pasi toiV eqnesi kai cwraiV kai glwssaiV toiV oikousin en pash th gh autou legwn

26. A me constitutum est decretum, ut in universo imperio, et regno meo tremiscant, et paveant Deum Danielis. ipse est enim Deus vivens, et æternus in sæcula et regnum eius non dissipabitur, et potestas eius usque in æternum.

27. panteV oi anqrwpoi oi onteV en th basileia mou estwsan proskunounteV kai latreuonteV tw qew tou danihl autoV gar esti qeoV menwn kai zwn eiV geneaV genewn ewV tou aiwnoV

27. Ipse liberator, atque salvator, faciens signa, et mirabilia in caëlo, et in terra qui liberavit Danielem de lacu leonum.

28. egw dareioV esomai autw proskunwn kai douleuwn pasaV taV hmeraV mou ta gar eidwla ta ceiropoihta ou dunantai swsai wV elutrwsato o qeoV tou danihl ton danihl

28. Porro Daniel perseveravit usque ad regnum Darii, regnumque Cyri Persæ.

29. kai o basileuV dareioV proseteqh proV to genoV autou kai danihl katestaqh epi thV basileiaV dareiou kai kuroV o pershV parelabe thn basileian autou

29.