Êxodo, 18

1. hkousen de ioqor o iereuV madiam o gambroV mwush panta osa epoihsen kurioV israhl tw eautou law exhgagen gar kurioV ton israhl ex aiguptou

1. cumque audisset Jethro sacerdos Madian cognatus Mosi omnia quæ fecerat Deus Mosi et Israël populo suo eo quod eduxisset Dominus Israël de Ægypto

2. elaben de ioqor o gambroV mwush sepfwran thn gunaika mwush meta thn afesin authV

2. tulit Sefforam uxorem Mosi quam remiserat

3. kai touV duo uiouV autou onoma tw eni autwn ghrsam legwn paroikoV hmhn en gh allotria

3. et duos filios ejus quorum unus vocabatur Gersan dicente patre advena fui in terra aliena

4. kai to onoma tou deuterou eliezer legwn o gar qeoV tou patroV mou bohqoV mou kai exeilato me ek ceiroV faraw

4. alter vero Eliezer Deus enim ait patris mei adiutor meus et eruit me de gladio Pharaonis

5. kai exhlqen ioqor o gambroV mwush kai oi uioi kai h gunh proV mwushn eiV thn erhmon ou parenebalen ep' orouV tou qeou

5. venit ergo Jethro cognatus Mosi et filii ejus et uxor ad Mosen in desertum ubi erat castrametatus juxta montem Dei

6. anhggelh de mwusei legonteV idou o gambroV sou ioqor paraginetai proV se kai h gunh kai oi duo uioi sou met' autou

6. et mandavit Mosi dicens ego cognatus tuus Jethro venio ad te et uxor tua et duo filii tui cum ea

7. exhlqen de mwushV eiV sunanthsin tw gambrw autou kai prosekunhsen autw kai efilhsen auton kai hspasanto allhlouV kai eishgagen auton eiV thn skhnhn

7. qui egressus in occursum cognati sui adoravit et osculatus est eum salutaveruntque se mutuo verbis pacificis cumque intrasset tabernaculum

8. kai dihghsato mwushV tw gambrw panta osa epoihsen kurioV tw faraw kai toiV aiguptioiV eneken tou israhl kai panta ton mocqon ton genomenon autoiV en th odw kai oti exeilato autouV kurioV ek ceiroV faraw kai ek ceiroV twn aiguptiwn

8. narravit Moses cognato suo cuncta quæ fecerat Deus Pharaoni et Ægyptiis propter Israël universum laborem qui accidisset eis in itinere quo liberarat eos Dominus

9. exesth de ioqor epi pasi toiV agaqoiV oiV epoihsen autoiV kurioV oti exeilato autouV ek ceiroV aiguptiwn kai ek ceiroV faraw

9. lætatusque est Jethro super omnibus bonis quæ fecerat Dominus Israheli eo quod eruisset eum de manu Ægyptiorum

10. kai eipen ioqor euloghtoV kurioV oti exeilato ton laon autou ek ceiroV aiguptiwn kai ek ceiroV faraw

10. et ait benedictus Dominus qui liberavit vos de manu Ægyptiorum et de manu Pharaonis qui eruit populum suum de manu Ægypti

11. nun egnwn oti megaV kurioV para pantaV touV qeouV eneken toutou oti epeqento autoiV

11. nunc cognovi quia magnus Dominus super omnes deos eo quod superbe egerint contra illos

12. kai elaben ioqor o gambroV mwush olokautwmata kai qusiaV tw qew paregeneto de aarwn kai panteV oi presbuteroi israhl sumfagein arton meta tou gambrou mwush enantion tou qeou

12. obtulit ergo Jethro cognatus Mosi holocausta et hostias Deo veneruntque Aaron et omnes senes Israël ut comederent panem cum eo coram Domino

13. kai egeneto meta thn epaurion sunekaqisen mwushV krinein ton laon pareisthkei de paV o laoV mwusei apo prwiqen ewV esperaV

13. altero autem die sedit Moses ut judicaret populum qui adsistebat Mosi de mane usque ad vesperam

14. kai idwn ioqor panta osa epoiei tw law legei ti touto o su poieiV tw law dia ti su kaqhsai monoV paV de o laoV paresthken soi apo prwiqen ewV deilhV

14. quod cum vidisset cognatus ejus omnia scilicet quæ agebat in populo ait quid est hoc quod facis in plebe cur solus sedes et omnis populus præstolatur de mane usque ad vesperam

15. kai legei mwushV tw gambrw oti paraginetai proV me o laoV ekzhthsai krisin para tou qeou

15. cui respondit Moses venit ad me populus quærens sententiam Dei

16. otan gar genhtai autoiV antilogia kai elqwsi proV me diakrinw ekaston kai sumbibazw autouV ta prostagmata tou qeou kai ton nomon autou

16. cumque acciderit eis aliqua disceptatio veniunt ad me ut judicem inter eos et ostendam præcepta Dei et leges ejus

17. eipen de o gambroV mwush proV auton ouk orqwV su poieiV to rhma touto

17. at ille non bonam inquit rem facis

18. fqora katafqarhsh anupomonhtw kai su kai paV o laoV outoV oV estin meta sou baru soi to rhma touto ou dunhsh poiein monoV

18. stulto labore consumeris et tu et populus iste qui tecum est ultra vires tuas est negotium solus illud non poteris sustinere

19. nun oun akouson mou kai sumbouleusw soi kai estai o qeoV meta sou ginou su tw law ta proV ton qeon kai anoiseiV touV logouV autwn proV ton qeon

19. sed audi verba mea atque consilia et erit Deus tecum esto tu populo in his quæ ad Deum pertinent ut referas quæ dicuntur ad eum

20. kai diamarturh autoiV ta prostagmata tou qeou kai ton nomon autou kai shmaneiV autoiV taV odouV en aiV poreusontai en autaiV kai ta erga a poihsousin

20. ostendasque populo cærimonias et ritum colendi viamque per quam ingredi debeant et opus quod facere

21. kai su seautw skeyai apo pantoV tou laou andraV dunatouV qeosebeiV andraV dikaiouV misountaV uperhfanian kai katasthseiV autouV ep' autwn ciliarcouV kai ekatontarcouV kai penthkontarcouV kai dekadarcouV

21. provide autem de omni plebe viros potentes et timentes Deum in quibus sit veritas et qui oderint avaritiam et constitue ex eis tribunos et centuriones et quinquagenarios et decanos

22. kai krinousin ton laon pasan wran to de rhma to uperogkon anoisousin epi se ta de bracea twn krimatwn krinousin autoi kai koufiousin apo sou kai sunantilhmyontai soi

22. qui judicent populum omni tempore quicquid autem majus fuerit referant ad te et ipsi minora tantummodo judicent leviusque tibi sit partito in alios onere

23. ean to rhma touto poihshV katiscusei se o qeoV kai dunhsh parasthnai kai paV o laoV outoV eiV ton eautou topon met' eirhnhV hxei

23. si hoc feceris implebis imperium Dei et præcepta ejus poteris sustentare et omnis hic populus revertetur cum pace ad loca sua

24. hkousen de mwushV thV fwnhV tou gambrou kai epoihsen osa autw eipen

24. quibus auditis Moses fecit omnia quæ ille suggesserat

25. kai epelexen mwushV andraV dunatouV apo pantoV israhl kai epoihsen autouV ep' autwn ciliarcouV kai ekatontarcouV kai penthkontarcouV kai dekadarcouV

25. et electis viris strenuis de cuncto Israël constituit eos principes populi tribunos et centuriones et quinquagenarios et decanos

26. kai ekrinosan ton laon pasan wran pan de rhma uperogkon aneferosan epi mwushn pan de rhma elafron ekrinosan autoi

26. qui judicabant plebem omni tempore quicquid autem gravius erat referebant ad eum faciliora tantummodo judicantes

27. exapesteilen de mwushV ton eautou gambron kai aphlqen eiV thn ghn autou

27. dimisitque cognatum qui reversus abiit in terram suam