I Macabeus, 11

1. kai basileuV aiguptou hqroisen dunameiV pollaV wV h ammoV h para to ceiloV thV qalasshV kai ploia polla kai ezhthse katakrathsai thV basileiaV alexandrou dolw kai prosqeinai authn th basileia autou

1. et rex Ægypti congregavit exercitum sicut harena quæ est circa ora maris et naves multas et quærebat obtinere regnum Alexandri dolo et addere illud regno suo

2. kai exhlqen eiV surian logoiV eirhnikoiV kai hnoigon autw oi apo twn polewn kai sunhntwn autw oti entolh hn alexandrou tou basilewV sunantan autw dia to penqeron autou einai

2. et exiit in Syriam verbis pacificis et aperiebant ei quia mandaverat Alexander rex exire ei obviam eo quod socer suus esset

3. wV de eiseporeueto eiV taV poleiV ptolemaioV apetasse taV dunameiV frouran en ekasth polei

3. cum introiret autem civitatem Ptolomeus ponebat custodias militum in singulis civitatibus

4. wV de hggisan azwtou edeixan autw to ieron dagwn empepurismenon kai azwton kai ta peripolia authV kaqhrhmena kai ta swmata errimmena kai touV empepurismenouV ouV enepurisen en tw polemw epoihsan gar qimwniaV autwn en th odw autou

4. et ut adpropiavit Azoto ostenderunt ei templum Dagon succensum et Azotum et cetera ejus demolita et corpora projecta et eorum qui cæsi erant in bello tumulos quos fecerat secus viam

5. kai dihghsanto tw basilei a epoihsen iwnaqan eiV to yogisai auton kai esighsen o basileuV

5. et narraverunt regi quia hæc fecit Jonathas ut invidiam facerent ei et tacuit rex

6. kai sunhnthsen iwnaqan tw basilei eiV iopphn meta doxhV kai hspasanto allhlouV kai ekoimhqhsan ekei

6. et occurrit Jonathas regi in Joppen cum gloria et invicem se salutaverunt et dormierunt illic

7. kai eporeuqh iwnaqan meta tou basilewV ewV tou potamou tou kaloumenou eleuqerou kai epestreyen eiV ierousalhm

7. et abiit Jonathas cum rege usque ad fluvium qui vocatur Eleutherus et reversus est Hierusalem

8. o de basileuV ptolemaioV ekurieusen twn polewn thV paraliaV ewV seleukeiaV thV paraqalassiaV kai dielogizeto peri alexandrou logismouV ponhrouV

8. rex autem Ptolomeus obtinuit dominium civitatum usque Seleuciam maritimam et cogitabat in Alexandrum consilia mala

9. kai apesteilen presbeiV proV dhmhtrion ton basilea legwn deuro sunqwmeqa proV eautouV diaqhkhn kai dwsw soi thn qugatera mou hn eicen alexandroV kai basileuseiV thV basileiaV tou patroV sou

9. et misit legatos ad Demetrium dicens veni conponamus inter nos pactum et dabo tibi filiam meam quam habet Alexander et regnabis in regno patris tui

10. metamemelhmai gar douV autw thn qugatera mou ezhthsen gar apokteinai me

10. pænituit enim me quod dederim illi filiam meam quæsivit enim me occidere

11. kai eyogisen auton carin tou epiqumhsai auton thV basileiaV autou

11. et vituperavit eum propterea quod concupierat regnum ejus

12. kai afelomenoV autou thn qugatera edwken authn tw dhmhtriw kai hlloiwqh tw alexandrw kai efanh h ecqra autwn

12. et abstulit filiam suam et dedit eam Demetrio et abalienavit se ab Alexandro et manifestæ factæ sunt inimicitiæ ejus

13. kai eishlqen ptolemaioV eiV antioceian kai perieqeto to diadhma thV asiaV kai perieqeto duo diadhmata peri thn kefalhn autou to thV aiguptou kai asiaV

13. et intravit Ptolomeus Antiochiam et inposuit duo diademata capiti suo Ægypti et Asiæ

14. alexandroV de o basileuV hn en kilikia kata touV kairouV ekeinouV oti apestatoun oi apo twn topwn ekeinwn

14. Ptolomeus autem rex erat in Cilicia illis temporibus quia rebellabant qui erant in locis illius

15. kai hkousen alexandroV kai hlqen ep' auton en polemw kai exhgagen ptolemaioV kai aphnthsen autw en ceiri iscura kai etropwsato auton

15. et audivit Alexander et venit ad eum in bello et produxit Ptolomeus rex exercitum et occurrit ei in manu valida et fugavit eum

16. kai efugen alexandroV eiV thn arabian tou skepasqhnai auton ekei o de basileuV ptolemaioV uywqh

16. et fugit Alexander in Arabiam ut ibi protegeretur rex autem Ptolomeus exaltatus est

17. kai afeilen zabdihl o aray thn kefalhn alexandrou kai apesteilen tw ptolemaiw

17. et abstulit Gaddihel Arabs caput Alexandri et misit Ptolomeo

18. kai o basileuV ptolemaioV apeqanen en th hmera th trith kai oi onteV en toiV ocurwmasin autou apwlonto upo twn en toiV ocurwmasin

18. et rex Ptolomeus mortuus est in die tertia et qui erant in munitionibus perierunt ab his qui erant intra castra

19. kai ebasileusen dhmhtrioV etouV ebdomou kai exhkostou kai ekatostou

19. et regnavit Demetrius anno centesimo sexagesimo septimo

20. en taiV hmeraiV ekeinaiV sunhgagen iwnaqan touV ek thV ioudaiaV tou ekpolemhsai thn akran thn en ierousalhm kai epoihsen ep' authn mhcanaV pollaV

20. in diebus illis congregavit Jonathas eos qui erant in Judæa ut expugnarent arcem quæ est in Hierusalem et fecerunt contra eam machinas multas

21. kai eporeuqhsan tineV misounteV to eqnoV autwn andreV paranomoi proV ton basilea kai aphggeilan autw oti iwnaqan perikaqhtai thn akran

21. et abierunt quidam qui oderant gentem suam viri iniqui ad regem et renuntiaverunt ei quod Jonathas obsideret arcem

22. kai akousaV wrgisqh wV de hkousen euqewV anazeuxaV hlqen eiV ptolemaida kai egrayen iwnaqan tou mh perikaqhsqai kai tou apanthsai auton autw summisgein eiV ptolemaida thn tacisthn

22. et ut audivit iratus est et statim venit Ptolomaidam et scripsit Jonathæ ne obsideret sed occurreret sibi ad conloquium festinato

23. wV de hkousen iwnaqan ekeleusen perikaqhsqai kai epelexen twn presbuterwn israhl kai twn ierewn kai edwken eauton tw kindunw

23. ut audivit autem Jonathas jussit obsideri et elegit de senioribus Israël et de sacerdotibus et dedit se periculo

24. kai labwn argurion kai crusion kai imatismon kai etera xenia pleiona kai eporeuqh proV ton basilea eiV ptolemaida kai euren carin enantion autou

24. et accepit aurum et argentum et vestem et alia xenia multa et abiit ad regem Ptolomaidæ et invenit gratiam in conspectu ejus

25. kai enetugcanon kat' autou tineV anomoi twn ek tou eqnouV

25. et interpellabant adversus eum quidam iniqui ex gente sua

26. kai epoihsen autw o basileuV kaqwV epoihsan autw oi pro autou kai uywsen auton enantion twn filwn autou pantwn

26. et fecit ei rex sicut fecerant ei qui ante ipsum fuerant et exaltavit eum ante conspectu amicorum omnium

27. kai esthsen autw thn arcierwsunhn kai osa alla eicen timia to proteron kai epoihsen auton twn prwtwn filwn hgeisqai

27. et statuit ei principatum sacerdotii et quæcumque alia habuit prius pretiosa et fecit eum principem amicorum

28. kai hxiwsen iwnaqan ton basilea poihsai thn ioudaian aforologhton kai taV treiV toparciaV kai thn samaritin kai ephggeilato autw talanta triakosia

28. et postulavit Jonathas a rege ut inmunem faceret Judæam toparcias id est et Samariam et promisit ei talenta trecenta

29. kai eudokhsen o basileuV kai egrayen tw iwnaqan epistolaV peri pantwn toutwn ecousaV ton tropon touton

29. et consensit rex et scripsit Jonathæ epistulas de his omnibus hunc modum continentes

30. basileuV dhmhtrioV iwnaqan tw adelfw cairein kai eqnei ioudaiwn

30. rex Demetrius Jonathæ fratri salutem et genti Judæorum

31. to antigrafon thV epistolhV hV egrayamen lasqenei tw suggenei hmwn peri umwn gegrafamen kai proV umaV opwV eidhte

31. exemplum epistulæ quam scripsimus Lastheni parenti nostro de vobis misimus ad vos ut sciretis

32. basileuV dhmhtrioV lasqenei tw patri cairein

32. rex Demetrius Lastheni parenti salutem

33. tw eqnei twn ioudaiwn filoiV hmwn kai sunthrousin ta proV hmaV dikaia ekrinamen agaqon poihsai carin thV ex autwn eunoiaV proV hmaV

33. genti Judæorum amicis nostris et conservantibus quæ justa sunt apud nos decrevimus benefacere propter benignitatem ipsorum quam erga nos habent

34. estakamen autoiV ta te oria thV ioudaiaV kai touV treiV nomouV afairema kai ludda kai raqamin proseteqhsan th ioudaia apo thV samaritidoV kai panta ta sugkurounta autoiV pasin toiV qusiazousin eiV ierosoluma anti twn basilikwn wn elambanen o basileuV par' autwn to proteron kat' eniauton apo twn genhmatwn thV ghV kai twn akrodruwn

34. statuimus ergo illis omnes fines Judææ et tres civitates Lyddam et Ramathæ quæ additæ sunt Judææ ex Samaria et omnes confines earum sequestra omnibus sacrificantibus in Hierosolymis pro his quæ ab eis rex accipiebat per singulos annos et pro fructibus terræ et pomorum

35. kai ta alla ta anhkonta hmin apo tou nun twn dekatwn kai twn telwn twn anhkontwn hmin kai taV tou aloV limnaV kai touV anhkontaV hmin stefanouV panta eparkesomen autoiV

35. et alia quæ ad nos pertinebant decimarum et tributorum ex hoc tempore remittimus eis et areas salinarum et coronas quæ nobis deferebantur

36. kai ouk aqethqhsetai oude en toutwn apo tou nun eiV ton apanta cronon

36. omnia ipsis concedimus et nihil horum irritum erit ex hoc et in omne tempus

37. nun oun epimelesqe tou poihsai toutwn antigrafon kai doqhtw iwnaqan kai teqhtw en tw orei tw agiw en topw epishmw

37. nunc ergo curate facere horum exemplum et detur Jonathæ et ponatur in monte sancto in loco celebri

38. kai eiden dhmhtrioV o basileuV oti hsucasen h gh enwpion autou kai ouden autw anqeisthkei kai apelusen pasaV taV dunameiV autou ekaston eiV ton idion topon plhn twn xenwn dunamewn wn exenologhsen apo twn nhswn twn eqnwn kai hcqranan autw pasai ai dunameiV ai apo twn paterwn

38. et vidit Demetrius rex quod siluit terra in conspectu suo et nihil ei resistit dimisit totum exercitum suum unumquemque in locum suum excepto peregrino exercitu quem contraxit ab insulis gentium et inimici erant ei omnis exercitus patrum ejus

39. trufwn de hn twn para alexandrou to proteron kai eiden oti pasai ai dunameiV katagogguzousin kata tou dhmhtriou kai eporeuqh proV imalkoue ton araba oV etrefen antiocon to paidarion ton tou alexandrou

39. Tryfon autem erat quidam partium Alexandri prius et vidit quoniam omnis exercitus murmurat contra Demetrium et jit ad Emalcuhel Arabum qui nutriebat Antiochum filium Alexandri

40. kai proshdreuen autw opwV paradoi auton autw opwV basileush anti tou patroV autou kai aphggeilen autw osa sunetelesen o dhmhtrioV kai thn ecqran hn ecqrainousin autw ai dunameiV autou kai emeinen ekei hmeraV pollaV

40. et adsidebat ei ut traderet eum ipsi ut regnaret loco patris sui et enuntiavit ei quanta fecit Demetrius et inimicitias exercituum ejus adversum illum et mansit illic diebus multis

41. kai apesteilen iwnaqan proV dhmhtrion ton basilea ina ekbalh touV ek thV akraV ex ierousalhm kai touV en toiV ocurwmasin hsan gar polemounteV ton israhl

41. et misit Jonathas ad Demetrium regem ut eicerent eos qui in arce erant in Hierusalem et qui in præsidiis erant quia inpugnabant Israël

42. kai apesteilen dhmhtrioV proV iwnaqan legwn ou tauta monon poihsw soi kai tw eqnei sou alla doxh doxasw se kai to eqnoV sou ean eukairiaV tucw

42. et misit Demetrius ad Jonathan dicens non hæc tantum faciam tibi et genti tuæ sed gloria inlustrabo te et gentem tuam cum fuerit oportunum

43. nun oun orqwV poihseiV aposteilaV moi andraV oi summachsousin moi oti apesthsan pasai ai dunameiV mou

43. nunc ergo recte feceris si miseris viros in auxilium quia discessit omnis exercitus meus

44. kai apesteilen iwnaqan andraV trisciliouV dunatouV iscui autw eiV antioceian kai hlqon proV ton basilea kai hufranqh o basileuV epi th efodw autwn

44. et misit ei Jonathas tria milia virorum fortium Antiochiam et venerunt ad regem et delectatus est rex in adventu eorum

45. kai episunhcqhsan oi apo thV polewV eiV meson thV polewV eiV andrwn dwdeka muriadaV kai hboulonto anelein ton basilea

45. et convenerunt qui erant de civitate centum viginti milia virorum et volebant interficere regem

46. kai efugen o basileuV eiV thn aulhn kai katelabonto oi ek thV polewV taV diodouV thV polewV kai hrxanto polemein

46. et fugit rex in aulam et occupaverunt qui erant de civitate itinera civitatis et cœperunt pugnare

47. kai ekalesen o basileuV touV ioudaiouV epi bohqeian kai episunhcqhsan proV auton panteV ama kai diesparhsan en th polei kai apekteinan en th hmera ekeinh eiV muriadaV deka

47. et vocavit rex Judæos in auxilium et convenerunt omnes simul ad eum et dispersi sunt omnes per civitatem

48. kai enepurisan thn polin kai elabon skula polla en ekeinh th hmera kai eswsan ton basilea

48. et occiderunt in illa die centum milia hominum et succenderunt civitatem et ceperunt spolia multa in illa die et liberaverunt regem

49. kai eidon oi apo thV polewV oti katekrathsan oi ioudaioi thV polewV wV hboulonto kai hsqenhsan taiV dianoiaiV autwn kai ekekraxan proV ton basilea meta dehsewV legonteV

49. et viderunt qui erant de civitate quod obtinuissent Judæi civitatem sicut volebant et infirmati sunt mente sua et clamaverunt ad regem cum precibus dicentes

50. doV hmin dexiaV kai pausasqwsan oi ioudaioi polemounteV hmaV kai thn polin

50. da nobis dextras et cessent Judæi obpugnantes nos et civitatem

51. kai erriyan ta opla kai epoihsan eirhnhn kai edoxasqhsan oi ioudaioi enantion tou basilewV kai enwpion pantwn twn en th basileia autou kai epestreyan eiV ierousalhm econteV skula polla

51. et projecerunt arma et fecerunt pacem et glorificati sunt Judæi in conspectu regis et in conspectu omnium qui erant in regno ejus et nominati sunt in regno et regressi sunt in Hierusalem habentes spolia multa

52. kai ekaqisen dhmhtrioV o basileuV epi qronou thV basileiaV autou kai hsucasen h gh enwpion autou

52. et sedit Demetrius rex in sede regni sui et siluit terra in conspectu ejus

53. kai eyeusato panta osa eipen kai hllotriwqh tw iwnaqan kai ouk antapedwken taV eunoiaV aV antapedwken autw kai eqliben auton sfodra

53. et mentitus est omnia quæcumque dixit et alienavit se ab Jonathan et non retribuit ei secundum beneficia quæ sibi tribuerat et vexabat eum valde

54. meta de tauta apestreyen trufwn kai antiocoV met' autou paidarion newteron kai ebasileusen kai epeqeto diadhma

54. post hæc autem reversus est Tryfon et Antiochus cum eo puer adulescens et regnavit et inposuit diadema

55. kai episunhcqhsan proV auton pasai ai dunameiV aV apeskorakisen dhmhtrioV kai epolemhsan proV auton kai efugen kai etropwqh

55. et congregati sunt ad eum omnis exercitus quos disperserat Demetrius et pugnaverunt contra eum et fugit et terga vertit

56. kai elaben trufwn ta qhria kai katekrathsen thV antioceiaV

56. et accepit Tryfon bestias et obtinuit Antiochiam

57. kai egrayen antiocoV o newteroV iwnaqh legwn isthmi soi thn arcierwsunhn kai kaqisthmi se epi twn tessarwn nomwn kai einai se twn filwn tou basilewV

57. et scripsit Antiochus adulescens Jonathæ dicens constituo tibi sacerdotium et constituo te super quattuor civitates ut sis de amicis regis

58. kai apesteilen autw cruswmata kai diakonian kai edwken autw exousian pinein en cruswmasin kai einai en porfura kai ecein porphn crushn

58. et misit illi vasa aurea et ministerium et dedit ei potestatem bibendi in auro et esse in purpura et habere fibulam auream

59. kai simwna ton adelfon autou katesthsen strathgon apo thV klimakoV turou ewV twn oriwn aiguptou

59. et Simonem fratrem ejus constituit ducem a terminis Tyri usque ad fines Ægypti

60. kai exhlqen iwnaqan kai dieporeueto peran tou potamou kai en taiV polesin kai hqroisqhsan proV auton pasa dunamiV suriaV eiV summacian kai hlqen eiV askalwna kai aphnthsan autw oi ek thV polewV endoxwV

60. et exiit Jonathas et perambulabat trans flumen civitates et congregatus est ad eum omnis exercitus Syriæ in auxilium et venit Ascalona et occurrerunt ei de civitate honorifice

61. kai aphlqen ekeiqen eiV gazan kai apekleisan oi apo gazhV kai periekaqisen peri authn kai enepurisen ta peripolia authV en puri kai eskuleusen auta

61. et abiit inde Gazam et concluserunt se qui erant Gazæ et obsedit eam et succendit quæ in circuitu erant civitates et prædatus est eas

62. kai hxiwsan oi apo gazhV iwnaqan kai edwken autoiV dexiaV kai elaben touV uiouV twn arcontwn autwn eiV omhra kai exapesteilen autouV eiV ierousalhm kai dihlqen thn cwran ewV damaskou

62. et rogaverunt Gazenses Jonathan et dedit illis dextram et accepit filios eorum obsides et misit illos in Hierusalem et perambulavit regionem usque Damascum

63. kai hkousen iwnaqan oti parhsan oi arconteV dhmhtriou eiV khdeV thn en th galilaia meta dunamewV pollhV boulomenoi metasthsai auton thV creiaV

63. et audivit Jonathas quia prævaricati sunt principes Demetrii in Cades quæ est in Galilea cum exercitu multo volentes eum removere a negotio regni

64. kai sunhnthsen autoiV ton de adelfon autou simwna katelipen en th cwra

64. et occurrit illis fratrem autem suum Simonem reliquit intra provinciam

65. kai parenebalen simwn epi baiqsoura kai epolemei authn hmeraV pollaV kai sunekleisen authn

65. et adplicuit Simon ad Bethsuram et expugnabat eam diebus multis et conclusit eos

66. kai hxiwsan auton tou dexiaV labein kai edwken autoiV kai exebalen autouV ekeiqen kai katelabeto thn polin kai eqeto ep' authn frouran

66. et postulaverunt ab eo dextras accipere et dedit illis et ejecit eos inde et cepit civitatem et posuit in ea præsidium

67. kai iwnaqan kai h parembolh autou parenebalon epi to udwr tou gennhsar kai wrqrisan to prwi eiV to pedion aswr

67. et Jonatha et castra ejus adplicuerunt ad aquam Gennesar et ante lucem vigilaverunt in campum Asor

68. kai idou h parembolh allofulwn aphnta autw en tw pediw kai exebalon enedron ep' auton en toiV oresin autoi de aphnthsan ex enantiaV

68. et ecce castra alienigenarum occurrebant in campo et tendebant ei insidias in montibus ipse autem occurrit ex adverso

69. ta de enedra exanesthsan ek twn topwn autwn kai sunhyan polemon

69. insidiæ vero exsurrexerunt de locis suis et commiserunt prœlium

70. kai efugon oi para iwnaqou panteV oude eiV kateleifqh ap' autwn plhn mattaqiaV o tou ayalwmou kai ioudaV o tou calfi arconteV thV stratiaV twn dunamewn

70. et fugerunt qui erant ex parte Jonathæ omnes et nemo relictus est ex eis nisi Matthathias filius Absolomi et Judas filius Chalfi princeps militiæ exercitus

71. kai dierrhxen iwnaqan ta imatia autou kai epeqeto ghn epi thn kefalhn autou kai proshuxato

71. et scidit Jonathas vestimenta sua et posuit terram in capite suo et oravit

72. kai upestreyen proV autouV polemw kai etropwsato autouV kai efugon

72. et reversus est ad eos in prœlium et convertit illos et pugnaverunt

73. kai eidon oi feugonteV par' autou kai epestreyan ep' auton kai ediwkon met' autou ewV kedeV ewV thV parembolhV autwn kai parenebalon ekei

73. et viderunt qui fugiebant partis illius et reversi sunt ad eum et insequebantur cum eo usque Cades ad castra sua et pervenerunt usque illuc

74. kai epeson ek twn allofulwn en th hmera ekeinh eiV andraV trisciliouV kai epestreyen iwnaqan eiV ierousalhm

74. et ceciderunt de alienigenis in die illa tria milia virorum et regressus est Jonatha in Hierusalem