Epistula ad Hebraeos, 11

1. est autem fides sperandorum substantia rerum argumentum non parentum

1. Est autem fides sperando rum substantia, rerum argu mentum non apparentium.

2. in hac enim testimonium consecuti sunt senes

2. In hac enim testimonium consecuti sunt seniores.

3. fide intellegimus aptata esse sæcula verbo Dei ut ex invisibilibus visibilia fierent

3. Fide intellegimus aptata esse saecula verbo Dei, ut ex invisibilibus visibilia facta sint.

4. fide plurimam hostiam Abel quam Cain obtulit Deo per quam testimonium consecutus est esse justus testimonium perhibente muneribus ejus Deo et per illam defunctus adhuc loquitur

4. Fide ampliorem hostiam Abel quam Cain obtulit Deo, per quam testimonium consecutus est esse iustus, testimonium perhibente muneribus eius Deo; et per illam defunctus adhuc loquitur.

5. fide Enoch translatus est ne videret mortem et non inveniebatur quia transtulit illum Deus ante translationem enim testimonium habebat placuisse Deo

5. Fide Henoch translatus est, ne videret mortem, et non inveniebatur, quia transtulit illum Deus; ante translationem enim testimonium accepit placuisse Deo.

6. sine fide autem inpossibile placere credere enim oportet accedentem ad Deum quia est et inquirentibus se remunerator fit

6. Sine fide autem impossibile placere; credere enim oportet accedentem ad Deum quia est et inquirentibus se remunerator fit.

7. fide Nœ responso accepto de his quæ adhuc non videbantur metuens aptavit arcam in salutem domus suæ per quam damnavit mundum et justitiæ quæ per fidem est heres est institutus

7. Fide Noe, responso accepto de his, quae adhuc non videbantur, reveritus aptavit arcam in salutem domus suae; per quam damnavit mundum, et iustitiae, quae secundum fidem est, heres est institutus.

8. fide qui vocatur Abraham obœdivit in locum exire quem accepturus erat in hereditatem et exiit nesciens quo iret

8. Fide vocatus Abraham oboedivit in locum exire, quem accepturus erat in hereditatem; et exivit nesciens quo iret.

9. fide moratus est in terra repromissionis tamquam in aliena in casulis habitando cum Isaac et Jacob coheredibus repromissionis ejusdem

9. Fide peregrinatus est in terra promissionis tamquam in aliena, in casulis habitando cum Isaac et Iacob, coheredibus promissionis eiusdem;

10. expectabat enim fundamenta habentem civitatem cujus artifex et conditor Deus

10. exspectabat enim fundamenta habentem civitatem, cuius artifex et conditor Deus.

11. fide et ipsa Sarra sterilis virtutem in conceptionem seminis accepit etiam præter tempus ætatis quoniam fidelem credidit esse qui promiserat

11. Fide — et ipsa Sara sterilis — virtutem in conceptionem seminis accepit etiam praeter tempus aetatis, quoniam fidelem credidit esse, qui promiserat;

12. propter quod et ab uno orti sunt et hæc emortuo tamquam sidera cæli in multitudinem et sicut harena quæ est ad oram maris innumerabilis

12. propter quod et ab uno orti sunt, et hoc emortuo, tamquam sidera caeli in multitudine, et sicut arena, quae est ad oram maris, innumerabilis.

13. juxta fidem defuncti sunt omnes isti non acceptis repromissionibus sed a longe eas aspicientes et salutantes et confitentes quia peregrini et hospites sunt supra terram

13. Iuxta fidem defuncti sunt omnes isti, non acceptis promissionibus, sed a longe eas aspicientes et salutantes, et confitentes quia peregrini et hospites sunt supra terram;

14. qui enim hæc dicunt significant se patriam inquirere

14. qui enim haec dicunt, significant se patriam inquirere.

15. et si quidem illius meminissent de qua exierunt habebant utique tempus revertendi

15. Et si quidem illius meminissent, de qua exierant, habebant utique tempus revertendi;

16. nunc autem meliorem appetunt id est cælestem ideo non confunditur Deus vocari Deus eorum paravit enim illis civitatem

16. nunc autem meliorem appetunt, id est caelestem. Ideo non confunditur Deus vocari Deus eorum, paravit enim illis civitatem.

17. fide obtulit Abraham Isaac cum temptaretur et unigenitum offerebat qui susceperat repromissiones

17. Fide obtulit Abraham Isaac, cum tentaretur; et unigenitum offerebat ille, qui susceperat promissiones,

18. ad quem dictum est quia in Isaac vocabitur tibi semen

18. ad quem dictum erat: “In Isaac vocabitur tibi semen”,

19. arbitrans quia et a mortuis suscitare potens est Deus unde eum et in parabola accepit

19. arbitratus quia et a mortuis suscitare potens est Deus; unde eum et in parabola reportavit.

20. fide et de futuris benedixit Isaac Jacob et Esau

20. Fide et de futuris benedixit Isaac Iacob et Esau.

21. fide Jacob moriens singulis filiorum Joseph benedixit et adoravit fastigium virgæ ejus

21. Fide Iacob moriens singulis filiorum Ioseph benedixit et adoravit super fastigium virgae suae.

22. fide Joseph moriens de profectione filiorum Israël memoratus est et de ossibus suis mandavit

22. Fide Ioseph moriens de profectione filiorum Israel memoratus est et de ossibus suis mandavit.

23. fide Moses natus occultatus est mensibus tribus a parentibus suis eo quod vidissent elegantem infantem et non timuerunt regis edictum

23. Fide Moyses natus occultatus est mensibus tribus a parentibus suis, eo quod vidissent formosum infantem et non timuerunt regis edictum.

24. fide Moses grandis factus negavit se esse filium filiæ Pharaonis

24. Fide Moyses grandis factus negavit se dici filium filiae pharaonis,

25. magis eligens adfligi cum populo Dei quam temporalis peccati habere jucunditatem

25. magis eligens affligi cum populo Dei quam temporalem peccati habere iucunditatem,

26. majores divitias æstimans thesauro Ægyptiorum inproperium Christi aspiciebat enim in remunerationem

26. maiores divitias aestimans thesauris Aegypti improperium Christi; aspiciebat enim in remunerationem.

27. fide reliquit Ægyptum non veritus animositatem regis invisibilem enim tamquam videns sustinuit

27. Fide reliquit Aegyptum non veritus animositatem regis, invisibilem enim tamquam videns sustinuit.

28. fide celebravit pascha et sanguinis effusionem ne qui vastabat primitiva tangeret eos

28. Fide celebravit Pascha et sanguinis effusionem, ne, qui vastabat primogenita, tangeret ea.

29. fide transierunt mare Rubrum tamquam per aridam terram quod experti Ægyptii devorati sunt

29. Fide transierunt mare Rubrum tamquam per aridam terram, quod experti Aegyptii devorati sunt.

30. fide muri Hiericho ruerunt circuiti dierum septem

30. Fide muri Iericho ruerunt circuiti diebus septem.

31. fide Raab meretrix non periit cum incredulis excipiens exploratores cum pace

31. Fide Rahab meretrix non periit cum incredulis, quia exceperat exploratores cum pace.

32. et quid adhuc dicam deficiet enim me tempus enarrantem de Gedeon Barac Samson Jepthæ David et Samuhel et prophetis

32. Et quid adhuc dicam? Deficiet enim me tempus enarrantem de Gedeon, Barac, Samson, Iephte, David et Samuel atque prophetis,

33. qui per fidem devicerunt regna operati sunt justitiam adepti sunt repromissiones obturaverunt ora leonum

33. qui per fidem devicerunt regna, operati sunt iustitiam, adepti sunt repromissiones, obturaverunt ora leonum,

34. extinxerunt impetum ignis effugerunt aciem gladii convaluerunt de infirmitate fortes facti sunt in bello castra verterunt exterorum

34. exstinxerunt impetum ignis, effugerunt aciem gladii, convaluerunt de infirmitate, fortes facti sunt in bello, castra verterunt exterorum;

35. acceperunt mulieres de resurrectione mortuos suos alii autem distenti sunt non suscipientes redemptionem ut meliorem invenirent resurrectionem

35. acceperunt mulieres de resurrectione mortuos suos; alii autem distenti sunt, non suscipientes redemptionem, ut meliorem invenirent resurrectionem;

36. alii vero ludibria et verbera experti insuper et vincula et carceres

36. alii vero ludibria et verbera experti sunt, insuper et vincula et carcerem;

37. lapidati sunt secti sunt temptati sunt in occisione gladii mortui sunt circumierunt in melotis in pellibus caprinis egentes angustiati adflicti

37. lapidati sunt, secti sunt, in occisione gladii mortui sunt, circumierunt in melotis, in pellibus caprinis, egentes, angustiati, afflicti,

38. quibus dignus non erat mundus in solitudinibus errantes et montibus et speluncis et in cavernis terræ

38. quibus dignus non erat mundus, in solitudinibus errantes et montibus et speluncis et in cavernis terrae.

39. et hii omnes testimonio fidei probati non acceperunt repromissionem

39. Et hi omnes testimonium per fidem consecuti non reportaverunt promissionem,

40. Deo pro nobis melius aliquid providente ut ne sine nobis consummarentur

40. Deo pro nobis melius aliquid providente, ut ne sine nobis consummarentur.