Liber Ecclesiasticus, 6
1. noli fieri pro amico inimicus proximo inproperium enim et contumeliam malus hereditabit et omnis peccator invidus et bilinguis
1. e da amico non diventare nemico. La cattiva fama attira a sé vergogna e disprezzo: così accade al peccatore che è bugiardo.
2. non te extollas in cogitatione animæ tuæ velut taurus ne forte elidatur virtus tua per stultitiam
2. Non ti abbandonare alla tua passione, perché il tuo vigore non venga abbattuto come un toro;
3. et folia tua comedet et fructus tuos perdet et relinqueris velut lignum aridum in heremo
3. divorerà le tue foglie e tu perderai i tuoi frutti, e ti ridurrà come un legno secco.
4. anima enim nequa disperdet qui se habet et in gaudium inimici dat illum et deducit in sortem impiorum
4. Una passione malvagia rovina chi la possiede e lo fa oggetto di scherno per i nemici⊥.
5. verbum dulce multiplicat amicos et mitigat inimicos et lingua eucharis in bono homine abundat
5. Una bocca amabile moltiplica gli amici, una lingua affabile le buone relazioni.
6. multi pacifici sint tibi et consiliarii tibi sint unus de mille
6. Siano molti quelli che vivono in pace con te, ma tuo consigliere uno su mille.
7. si possides amicum in temptatione posside eum et non facile credas illi
7. Se vuoi farti un amico, mettilo alla prova e non fidarti subito di lui.
8. est enim amicus secundum tempus suum et non permanebit in die tribulationis
8. C'è infatti chi è amico quando gli fa comodo, ma non resiste nel giorno della tua sventura.
9. et est amicus qui egreditur ad inimicitiam et est amicus qui odium et rixam et convicia denudabit
9. C'è anche l'amico che si cambia in nemico e scoprirà i vostri litigi a tuo disonore.
10. est autem amicus socius mensæ et non permanet in die necessitatis
10. C'è l'amico compagno di tavola, ma non resiste nel giorno della tua sventura.
11. amicus si permanserit fixus erit tibi quasi coæqualis et in domesticis tuis fiducialiter aget
11. Nella tua fortuna sarà un altro te stesso e parlerà liberamente con i tuoi servi.
12. si humiliaverit se contra te et a facie tua abscondet se unianimem habebis amicitiam bonam
12. Ma se sarai umiliato, si ergerà contro di te e si nasconderà dalla tua presenza.
13. ab inimicis tuis separare et ab amicis tuis adtende
13. Tieniti lontano dai tuoi nemici e guàrdati anche dai tuoi amici.
14. amicus fidelis protectio fortis qui autem invenit illum invenit thesaurum
14. Un amico fedele è rifugio sicuro: chi lo trova, trova un tesoro.
15. amico fideli nulla est conparatio et non est digna ponderatio auri et argenti contra bonitatem fidei illius
15. Per un amico fedele non c'è prezzo, non c'è misura per il suo valore.
16. amicus fidelis medicamentum vitæ et inmortalitatis et qui metuunt Dominum inveniunt illum
16. Un amico fedele è medicina che dà vita: lo troveranno quelli che temono il Signore.
17. qui timet Deum æque habebit amicitiam bonam quoniam secundum illum erit amicus illius
17. Chi teme il Signore sa scegliere gli amici: come è lui, tali saranno i suoi amici.
18. fili a juventute tua excipe doctrinam et usque ad canos invenies sapientiam
18. Figlio, sin dalla giovinezza ricerca l'istruzione e fino alla vecchiaia troverai la sapienza.
19. quasi is qui arat et seminat accede ad illam et sustine bonos fructus illius
19. Accòstati ad essa come uno che ara e che semina, e resta in attesa dei suoi buoni frutti; faticherai un po' per coltivarla, ma presto mangerai dei suoi prodotti.
20. in opere enim ipsius exiguum laborabis et cito edes de generationibus illius
20. Quanto è difficile per lo stolto la sapienza! L'insensato non vi si applica;
21. quam aspera est nimium sapientia indoctis hominibus et non permanet in illa excors
21. per lui peserà come una pietra di prova e non tarderà a gettarla via.
22. quasi lapidis virtus probatio erit in illis et non demorabuntur proicere illum
22. La sapienza infatti è come dice il suo nome e non si manifesta a molti⊥.
23. sapientia enim doctrinæ secundum nomen est ejus et non multis est manifesta quibus autem agnita est permanet usque ad conspectum Dei
23. Ascolta, figlio, e accetta il mio pensiero, e non rifiutare il mio consiglio.
24. audi fili et accipe consilium intellectus et ne abicias consilium meum
24. Introduci i tuoi piedi nei suoi ceppi, il tuo collo nella sua catena.
25. inice pedem tuum in conpedes illius et in torques ejus tuum collum
25. Piega la tua spalla e portala, non infastidirti dei suoi legami.
26. subice umerum tuum et porta illam et ne acedieris vinculis ejus
26. Avvicìnati ad essa con tutta l'anima e con tutta la tua forza osserva le sue vie.
27. in omni animo tuo accede ad illam et in omni virtute tua serva vias ejus
27. Segui le sue orme, ricercala e ti si manifesterà, e quando l'hai raggiunta, non lasciarla.
28. investiga illam et manifestabitur tibi et continens factus ne derelinqueris eam
28. Alla fine in essa troverai riposo ed essa si cambierà per te in gioia.
29. in novissimis enim invenies requiem in ea et convertetur tibi in oblectationem
29. I suoi ceppi saranno per te una protezione potente e le sue catene una veste di gloria.
30. et erunt tibi conpedes in protectionem fortitudinis et bases virtutis et torques illius in stolam gloriæ
30. Un ornamento d'oro ha su di sé e i suoi legami sono fili di porpora.
31. decor enim vitæ est in illa et vincula illius netura salutaris
31. Te ne rivestirai come di una splendida veste, te ne cingerai come di una corona magnifica.
32. stolam gloriæ indues eam et coronam gratulationis superpones tibi
32. Figlio, se lo vuoi, diventerai saggio, se ci metti l'anima, sarai esperto in tutto.
33. fili si adtenderis mihi disces et si adcommodaveris animam tuam sapiens eris
33. Se ti è caro ascoltare, imparerai, se porgerai l'orecchio, sarai saggio.
34. et si inclinaveris aurem tuam excipies doctrinam et si dilexeris audire sapiens eris
34. Frequenta le riunioni degli anziani, e se qualcuno è saggio, unisciti a lui.
35. in multitudine presbyterorum prudentium sta et sapientiæ illorum ex corde coniungere ut omnem narrationem Dei possis audire et proverbia laudis non effugiant te
35. Ascolta volentieri ogni discorso su Dio e le massime sagge non ti sfuggano.
36. et si videris sensatum evigila ad illum et gradus ostiorum illius exterat pes tuus
36. Se vedi una persona saggia, va' di buon mattino da lei, il tuo piede logori i gradini della sua porta.
37. cogitatum habe in præceptis Dei et in mandatis illius maxime adsiduus esto et ipse dabit cor tibi et concupiscentia sapientiæ dabitur tibi
37. Rifletti sui precetti del Signore, medita sempre sui suoi comandamenti; egli renderà saldo il tuo cuore, e la sapienza che desideri ti sarà data.