II Reis, 17

1. en etei dwdekatw tw acaz basilei iouda ebasileusen wshe uioV hla en samareia epi israhl ennea eth

1. anno duodecimo Ahaz regis Juda regnavit Osee filius Hela in Samaria super Israël novem annis

2. kai epoihsen to ponhron en ofqalmoiV kuriou plhn ouc wV oi basileiV israhl oi hsan emprosqen autou

2. fecitque malum coram Domino sed non sicut reges Israël qui ante eum fuerant

3. ep' auton anebh salamanasar basileuV assuriwn kai egenhqh autw wshe douloV kai epestreyen autw manaa

3. contra hunc ascendit Salmanassar rex Assyriorum et factus est ei Osee servus reddebatque illi tributa

4. kai euren basileuV assuriwn en tw wshe adikian oti apesteilen aggelouV proV shgwr basilea aiguptou kai ouk hnegken manaa tw basilei assuriwn en tw eniautw ekeinw kai epoliorkhsen auton o basileuV assuriwn kai edhsen auton en oikw fulakhV

4. cumque deprehendisset rex Assyriorum Osee quod rebellare nitens misisset nuntios ad Sua regem Ægypti ne præstaret tributa regi Assyriorum sicut singulis annis solitus erat obsedit eum et vinctum misit in carcerem

5. kai anebh o basileuV assuriwn en pash th gh kai anebh eiV samareian kai epoliorkhsen ep' authn tria eth

5. pervagatusque est omnem terram et ascendens Samariam obsedit eam tribus annis

6. en etei enatw wshe sunelaben basileuV assuriwn thn samareian kai apwkisen ton israhl eiV assuriouV kai katwkisen autouV en alae kai en abwr potamoiV gwzan kai orh mhdwn

6. anno autem nono Osee cepit rex Assyriorum Samariam et transtulit Israël in Assyrios posuitque eos in Ala et in Habor juxta fluvium Gozan in civitatibus Medorum

7. kai egeneto oti hmarton oi uioi israhl tw kuriw qew autwn tw anagagonti autouV ek ghV aiguptou upokatwqen ceiroV faraw basilewV aiguptou kai efobhqhsan qeouV eterouV

7. factum est enim cum peccassent filii Israël Domino Deo suo qui eduxerat eos de terra Ægypti de manu Pharaonis regis Ægypti coluerunt deos alienos

8. kai eporeuqhsan toiV dikaiwmasin twn eqnwn wn exhren kurioV apo proswpou uiwn israhl kai oi basileiV israhl osoi epoihsan

8. et ambulaverunt juxta ritum gentium quas consumpserat Dominus in conspectu filiorum Israël et regum Israël quia similiter fecerant

9. kai osoi hmfiesanto oi uioi israhl logouV ouc outwV kata kuriou qeou autwn kai wkodomhsan eautoiV uyhla en pasaiV taiV polesin autwn apo purgou fulassontwn ewV polewV ocuraV

9. et operuerunt filii Israël verbis non rectis Dominum Deum suum et ædificaverunt sibi excelsa in cunctis urbibus suis a turre custodum usque ad civitatem munitam

10. kai esthlwsan eautoiV sthlaV kai alsh epi panti bounw uyhlw kai upokatw pantoV xulou alswdouV

10. feceruntque sibi statuas et lucos in omni colle sublimi et subter omne lignum nemorosum

11. kai equmiasan ekei en pasin uyhloiV kaqwV ta eqnh a apwkisen kurioV ek proswpou autwn kai epoihsan koinwnouV kai ecaraxan tou parorgisai ton kurion

11. et adolebant ibi incensum super aras in more gentium quas transtulerat Dominus a facie eorum feceruntque verba pessima inritantes Dominum

12. kai elatreusan toiV eidwloiV oiV eipen kurioV autoiV ou poihsete to rhma touto kuriw

12. et coluerunt inmunditias de quibus præcepit Dominus eis ne facerent verbum hoc

13. kai diemarturato kurioV en tw israhl kai en tw iouda en ceiri pantwn twn profhtwn autou pantoV orwntoV legwn apostrafhte apo twn odwn umwn twn ponhrwn kai fulaxate taV entolaV mou kai ta dikaiwmata mou kai panta ton nomon on eneteilamhn toiV patrasin umwn osa apesteila autoiV en ceiri twn doulwn mou twn profhtwn

13. et testificatus est Dominus in Israël et in Juda per manum omnium prophetarum et videntum dicens revertimini a viis vestris pessimis et custodite præcepta mea et cærimonias juxta omnem legem quam præcepi patribus vestris et sicut misi ad vos in manu servorum meorum prophetarum

14. kai ouk hkousan kai esklhrunan ton nwton autwn uper ton nwton twn paterwn autwn

14. qui non audierunt sed induraverunt cervicem suam juxta cervicem patrum suorum qui noluerunt obœdire Domino Deo suo

15. kai ta marturia autou osa diemarturato autoiV ouk efulaxan kai eporeuqhsan opisw twn mataiwn kai emataiwqhsan kai opisw twn eqnwn twn perikuklw autwn wn eneteilato autoiV tou mh poihsai kata tauta

15. et abiecerunt legitima ejus et pactum quod pepigit cum patribus eorum et testificationes quibus contestatus est eos secutique sunt vanitates et vane egerunt et secuti sunt gentes quæ erant per circuitum eorum super quibus præceperat Dominus eis ut non facerent sicut et illæ faciebant

16. egkatelipon taV entolaV kuriou qeou autwn kai epoihsan eautoiV cwneuma duo damaleiV kai epoihsan alsh kai prosekunhsan pash th dunamei tou ouranou kai elatreusan tw baal

16. et dereliquerunt omnia præcepta Domini Dei sui feceruntque sibi conflatiles duos vitulos et lucos et adoraverunt universam militiam cæli servieruntque Baal

17. kai dihgon touV uiouV autwn kai taV qugateraV autwn en puri kai emanteuonto manteiaV kai oiwnizonto kai epraqhsan tou poihsai to ponhron en ofqalmoiV kuriou parorgisai auton

17. et consecrabant ei filios suos et filias suas per ignem et divinationibus inserviebant et auguriis et tradiderunt se ut facerent malum coram Domino et inritarent eum

18. kai equmwqh kurioV sfodra en tw israhl kai apesthsen autouV apo tou proswpou autou kai ouc upeleifqh plhn fulh iouda monwtath

18. iratusque est Dominus vehementer Israël et abstulit eos de conspectu suo et non remansit nisi tribus Juda tantummodo

19. kai ge ioudaV ouk efulaxen taV entolaV kuriou tou qeou autwn kai eporeuqhsan en toiV dikaiwmasin israhl oiV epoihsan

19. sed nec ipse Juda custodivit mandata Domini Dei sui verum ambulavit in erroribus Israël quos operatus fuerat

20. kai apewsanto ton kurion en panti spermati israhl kai esaleusen autouV kai edwken autouV en ceiri diarpazontwn autouV ewV ou aperriyen autouV apo proswpou autou

20. projecitque Dominus omne semen Israël et adflixit eos et tradidit in manu diripientium donec proiceret eos a facie sua

21. oti plhn israhl epanwqen oikou dauid kai ebasileusan ton ieroboam uion nabat kai exewsen ieroboam ton israhl exopisqen kuriou kai exhmarten autouV amartian megalhn

21. ex eo jam tempore quo scissus est Israël a domo David et constituerunt sibi regem Hieroboam filium Nabath separavit enim Hieroboam Israël a Domino et peccare eos fecit peccatum magnum

22. kai eporeuqhsan oi uioi israhl en pash amartia ieroboam h epoihsen ouk apesthsan ap' authV

22. et ambulaverunt filii Israël in universis peccatis Hieroboam quæ fecerat non recesserunt ab eis

23. ewV ou metesthsen kurioV ton israhl apo proswpou autou kaqwV elalhsen kurioV en ceiri pantwn twn doulwn autou twn profhtwn kai apwkisqh israhl epanwqen thV ghV autou eiV assuriouV ewV thV hmeraV tauthV

23. usquequo auferret Dominus Israël a facie sua sicut locutus fuerat in manu omnium servorum suorum prophetarum translatusque est Israël de terra sua in Assyrios usque in diem hanc

24. kai hgagen basileuV assuriwn ek babulwnoV ton ek counqa kai apo aia kai apo aimaq kai sepfarouain kai katwkisqhsan en polesin samareiaV anti twn uiwn israhl kai eklhronomhsan thn samareian kai katwkhsan en taiV polesin authV

24. adduxit autem rex Assyriorum de Babylone et de Chutha et de Hajath et de Emath et de Sepharvaim et conlocavit eos in civitatibus Samariæ pro filiis Israël qui possederunt Samariam et habitaverunt in urbibus ejus

25. kai egeneto en arch thV kaqedraV autwn ouk efobhqhsan ton kurion kai apesteilen kurioV en autoiV touV leontaV kai hsan apoktennonteV en autoiV

25. cumque ibi habitare cœpissent non timebant Dominum et inmisit eis Dominus leones qui interficiebant eos

26. kai eipon tw basilei assuriwn legonteV ta eqnh a apwkisaV kai antekaqisaV en polesin samareiaV ouk egnwsan to krima tou qeou thV ghV kai apesteilen eiV autouV touV leontaV kai idou eisin qanatounteV autouV kaqoti ouk oidasin to krima tou qeou thV ghV

26. nuntiatumque est regi Assyriorum et dictum gentes quas transtulisti et habitare fecisti in civitatibus Samariæ ignorant legitima Dei terræ et inmisit in eos Dominus leones et ecce interficiunt eos eo quod ignorent ritum Dei terræ

27. kai eneteilato o basileuV assuriwn legwn apagete ekeiqen kai poreuesqwsan kai katoikeitwsan ekei kai fwtiousin autouV to krima tou qeou thV ghV

27. præcepit autem rex Assyriorum dicens ducite illuc unum de sacerdotibus quos inde captivos adduxistis et vadat et habitet cum eis et doceat eos legitima Dei terræ

28. kai hgagon ena twn ierewn wn apwkisan apo samareiaV kai ekaqisen en baiqhl kai hn fwtizwn autouV pwV fobhqwsin ton kurion

28. igitur cum venisset unus de sacerdotibus his qui captivi ducti fuerant de Samaria habitavit in Bethel et docebat eos quomodo colerent Dominum

29. kai hsan poiounteV eqnh eqnh qeouV autwn kai eqhkan en oikw twn uyhlwn wn epoihsan oi samaritai eqnh en taiV polesin autwn en aiV katwkoun en autaiV

29. et unaquæque gens fabricata est deum suum posueruntque eos in fanis excelsis quæ fecerant Samaritæ gens et gens in urbibus suis in quibus habitabant

30. kai oi andreV babulwnoV epoihsan thn sokcwqbainiq kai oi andreV couq epoihsan thn nhrigel kai oi andreV aimaq epoihsan thn asimaq

30. viri enim babylonii fecerunt Socchothbenoth viri autem chutheni fecerunt Nergel et viri de Emath fecerunt Asima

31. kai oi euaioi epoihsan thn eblazer kai thn qarqak kai oi sepfarouain katekaion touV uiouV autwn en puri tw adramelec kai anhmelec qeoiV sepfarouain

31. porro Evei fecerunt Nebaaz et Tharthac hii autem qui erant de Sepharvaim conburebant filios suos igni Adramelech et Anamelech diis Sepharvaim

32. kai hsan foboumenoi ton kurion kai katwkisan ta bdelugmata autwn en toiV oikoiV twn uyhlwn a epoihsan en samareia eqnoV eqnoV en polei en h katwkoun en auth kai hsan foboumenoi ton kurion kai epoihsan eautoiV iereiV twn uyhlwn kai epoihsan eautoiV en oikw twn uyhlwn

32. et nihilominus colebant Dominum fecerunt autem sibi de novissimis sacerdotes excelsorum et ponebant eos in fanis sublimibus

33. ton kurion efobounto kai toiV qeoiV autwn elatreuon kata to krima twn eqnwn oqen apwkisen autouV ekeiqen

33. et cum Dominum colerent diis quoque suis serviebant juxta consuetudinem gentium de quibus translati fuerant Samariam

34. ewV thV hmeraV tauthV autoi epoioun kata to krima autwn autoi fobountai kai autoi poiousin kata ta dikaiwmata autwn kai kata thn krisin autwn kai kata ton nomon kai kata thn entolhn hn eneteilato kurioV toiV uioiV iakwb ou eqhken to onoma autou israhl

34. usque in præsentem diem morem sequuntur antiquum non timent Dominum neque custodiunt cærimonias ejus et judicia et legem et mandatum quod præceperat Dominus filiis Jacob quem cognominavit Israël

35. kai dieqeto kurioV met' autwn diaqhkhn kai eneteilato autoiV legwn ou fobhqhsesqe qeouV eterouV kai ou proskunhsete autoiV kai ou latreusete autoiV kai ou qusiasete autoiV

35. et percusserat cum eis pactum et mandaverat eis dicens nolite timere deos alienos et non adoretis eos neque colatis et non immoletis eis

36. oti all' h tw kuriw oV anhgagen umaV ek ghV aiguptou en iscui megalh kai en bracioni uyhlw auton fobhqhsesqe kai autw proskunhsete kai autw qusete

36. sed Dominum Deum vestrum qui eduxit vos de terra Ægypti in fortitudine magna et in brachio extento ipsum timete illum adorate et ipsi immolate

37. kai ta dikaiwmata kai ta krimata kai ton nomon kai taV entolaV aV egrayen umin fulassesqe poiein pasaV taV hmeraV kai ou fobhqhsesqe qeouV eterouV

37. cærimonias quoque et judicia et legem et mandatum quod scripsit vobis custodite ut faciatis cunctis diebus et non timeatis deos alienos

38. kai thn diaqhkhn hn dieqeto meq' umwn ouk epilhsesqe kai ou fobhqhsesqe qeouV eterouV

38. et pactum quod percussi vobiscum nolite oblivisci nec colatis deos alienos

39. oti all' h ton kurion qeon umwn fobhqhsesqe kai autoV exeleitai umaV ek pantwn twn ecqrwn umwn

39. sed Dominum Deum vestrum timete et ipse eruet vos de manu omnium inimicorum vestrorum

40. kai ouk akousesqe epi tw krimati autwn o autoi poiousin

40. illi vero non audierunt sed juxta consuetudinem suam pristinam perpetrabant

41. kai hsan ta eqnh tauta foboumenoi ton kurion kai toiV gluptoiV autwn hsan douleuonteV kai ge oi uioi kai oi uioi twn uiwn autwn kaqa epoihsan oi patereV autwn poiousin ewV thV hmeraV tauthV

41. fuerunt igitur gentes istæ timentes quidem Dominum sed nihilominus et idolis suis servientes nam et filii eorum et nepotes sicut fecerunt parentes sui ita faciunt usque in præsentem diem