Evangelium secundum Lucam, 1
1. quoniam quidem multi conati sunt ordinare narrationem quæ in nobis conpletæ sunt rerum
1. Quoniam quidem multi conati sunt ordinare narrationem, quae in nobis completae sunt, rerum,
2. sicut tradiderunt nobis qui ab initio ipsi viderunt et ministri fuerunt sermonis
2. sicut tradiderunt nobis, qui ab initio ipsi viderunt et ministri fuerunt verbi,
3. visum est et mihi adsecuto a principio omnibus diligenter ex ordine tibi scribere optime Theophile
3. visum est et mihi, adsecuto a principio omnia, diligenter ex ordine tibi scribere, optime Theophile,
4. ut cognoscas eorum verborum de quibus eruditus es veritatem
4. ut cognoscas eorum verborum, de quibus eruditus es, firmitatem.
5. fuit in diebus Herodis regis Judææ sacerdos quidam nomine Zaccharias de vice Abia et uxor illi de filiabus Aaron et nomen ejus Elisabeth
5. Fuit in diebus Herodis regis Iudaeae sacerdos quidam nomine Zacharias de vice Abiae, et uxor illi de filiabus Aaron, et nomen eius Elisabeth.
6. erant autem justi ambo ante Deum incedentes in omnibus mandatis et justificationibus Domini sine querella
6. Erant autem iusti ambo ante Deum, incedentes in omnibus mandatis et iustificationibus Domini, irreprehensibiles.
7. et non erat illis filius eo quod esset Elisabeth sterilis et ambo processissent in diebus suis
7. Et non erat illis filius, eo quod esset Elisabeth sterilis, et ambo processissent in diebus suis.
8. factum est autem cum sacerdotio fungeretur in ordine vicis suæ ante Deum
8. Factum est autem, cum sacerdotio fungeretur in ordine vicis suae ante Deum,
9. secundum consuetudinem sacerdotii sorte exiit ut incensum poneret ingressus in templum Domini
9. secundum consuetudinem sacerdotii sorte exiit, ut incensum poneret ingressus in templum Domini;
10. et omnis multitudo erat populi orans foris hora incensi
10. et omnis multitudo erat populi orans foris hora incensi.
11. apparuit autem illi angelus Domini stans a dextris altaris incensi
11. Apparuit autem illi angelus Domini stans a dextris altaris incensi;
12. et Zaccharias turbatus est videns et timor inruit super eum
12. et Zacharias turbatus est videns, et timor irruit super eum.
13. ait autem ad illum angelus ne timeas Zaccharia quoniam exaudita est deprecatio tua et uxor tua Elisabeth pariet tibi filium et vocabis nomen ejus Johannem
13. Ait autem ad illum angelus: “Ne timeas, Zacharia, quoniam exaudita est deprecatio tua, et uxor tua Elisabeth pariet tibi filium, et vocabis nomen eius Ioannem.
14. et erit gaudium tibi et exultatio et multi in nativitate ejus gaudebunt
14. Et erit gaudium tibi et exsultatio, et multi in nativitate eius gaudebunt:
15. erit enim magnus coram Domino et vinum et sicera non bibet et Spiritu Sancto replebitur adhuc ex utero matris suæ
15. erit enim magnus coram Domino et vinum et siceram non bibet et Spiritu Sancto replebitur adhuc ex utero matris suae
16. et multos filiorum Israël convertet ad Dominum Deum ipsorum
16. et multos filiorum Israel convertet ad Dominum Deum ipsorum.
17. et ipse præcedet ante illum in spiritu et virtute Heliæ ut convertat corda patrum in filios et incredibiles ad prudentiam justorum parare Domino plebem perfectam
17. Et ipse praecedet ante illum in spiritu et virtute Eliae, ut convertat corda patrum in filios et incredibiles ad prudentiam iustorum, parare Domino plebem perfectam”.
18. et dixit Zaccharias ad angelum unde hoc sciam ego enim sum senex et uxor mea processit in diebus suis
18. Et dixit Zacharias ad angelum: “Unde hoc sciam? Ego enim sum senex, et uxor mea processit in diebus suis”.
19. et respondens angelus dixit ei ego sum Gabrihel qui adsto ante Deum et missus sum loqui ad te et hæc tibi evangelizare
19. Et respondens angelus dixit ei: “Ego sum Gabriel, qui adsto ante Deum, et missus sum loqui ad te et haec tibi evangelizare.
20. et ecce eris tacens et non poteris loqui usque in diem quo hæc fiant pro eo quod non credidisti verbis meis quæ implebuntur in tempore suo
20. Et ecce: eris tacens et non poteris loqui usque in diem, quo haec fiant, pro eo quod non credidisti verbis meis, quae implebuntur in tempore suo”.
21. et erat plebs expectans Zacchariam et mirabantur quod tardaret ipse in templo
21. Et erat plebs exspectans Zachariam, et mirabantur quod tardaret ipse in templo.
22. egressus autem non poterat loqui ad illos et cognoverunt quod visionem vidisset in templo et ipse erat innuens illis et permansit mutus
22. Egressus autem non poterat loqui ad illos, et cognoverunt quod visionem vidisset in templo; et ipse erat innuens illis et permansit mutus.
23. et factum est ut impleti sunt dies officii ejus abiit in domum suam
23. Et factum est, ut impleti sunt dies officii eius, abiit in domum suam.
24. post hos autem dies concepit Elisabeth uxor ejus et occultabat se mensibus quinque dicens
24. Post hos autem dies concepit Elisabeth uxor eius et occultabat se mensibus quinque dicens:
25. quia sic mihi fecit Dominus in diebus quibus respexit auferre obprobrium meum inter homines
25. “Sic mihi fecit Dominus in diebus, quibus respexit auferre opprobrium meum inter homines”.
26. in mense autem sexto missus est angelus Gabrihel a Deo in civitatem Galilææ cui nomen Nazareth
26. In mense autem sexto missus est angelus Gabriel a Deo in civitatem Galilaeae, cui nomen Nazareth,
27. ad virginem desponsatam viro cui nomen erat Joseph de domo David et nomen virginis Maria
27. ad virginem desponsatam viro, cui nomen erat Ioseph de domo David, et nomen virginis Maria.
28. et ingressus angelus ad eam dixit have gratia plena Dominus tecum benedicta tu in mulieribus
28. Et ingressus ad eam dixit: “Ave, gratia plena, Dominus tecum”.
29. quæ cum vidisset turbata est in sermone ejus et cogitabat qualis esset ista salutatio
29. Ipsa autem turbata est in sermone eius et cogitabat qualis esset ista salutatio.
30. et ait angelus ei ne timeas Maria invenisti enim gratiam apud Deum
30. Et ait angelus ei: “Ne timeas, Maria; invenisti enim gratiam apud Deum.
31. ecce concipies in utero et paries filium et vocabis nomen ejus Jesum
31. Et ecce concipies in utero et paries filium et vocabis nomen eius Iesum.
32. hic erit magnus et Filius Altissimi vocabitur et dabit illi Dominus Deus sedem David patris ejus
32. Hic erit magnus et Filius Altissimi vocabitur, et dabit illi Dominus Deus sedem David patris eius,
33. et regnabit in domo Jacob in æternum et regni ejus non erit finis
33. et regnabit super domum Iacob in aeternum, et regni eius non erit finis”.
34. dixit autem Maria ad angelum quomodo fiet istud quoniam virum non cognosco
34. Dixit autem Maria ad angelum: “Quomodo fiet istud, quoniam virum non cognosco?”.
35. et respondens angelus dixit ei Spiritus Sanctus superveniet in te et virtus Altissimi obumbrabit tibi ideoque et quod nascetur sanctum vocabitur Filius Dei
35. Et respondens angelus dixit ei: “Spiritus Sanctus superveniet in te, et virtus Altissimi obumbrabit tibi: ideoque et quod nascetur sanctum, vocabitur Filius Dei.
36. et ecce Elisabeth cognata tua et ipsa concepit filium in senecta sua et hic mensis est sextus illi quæ vocatur sterilis
36. Et ecce Elisabeth cognata tua et ipsa concepit filium in senecta sua, et hic mensis est sextus illi, quae vocatur sterilis,
37. quia non erit inpossibile apud Deum omne verbum
37. quia non erit impossibile apud Deum omne verbum”.
38. dixit autem Maria ecce ancilla Domini fiat mihi secundum verbum tuum et discessit ab illa angelus
38. Dixit autem Maria: “Ecce ancilla Domini; fiat mihi secundum verbum tuum”. Et discessit ab illa angelus.
39. exsurgens autem Maria in diebus illis abiit in montana cum festinatione in civitatem Juda
39. Exsurgens autem Maria in diebus illis abiit in montana cum festinatione in civitatem Iudae
40. et intravit in domum Zacchariæ et salutavit Elisabeth
40. et intravit in domum Zachariae et salutavit Elisabeth.
41. et factum est ut audivit salutationem Mariæ Elisabeth exultavit infans in utero ejus et repleta est Spiritu Sancto Elisabeth
41. Et factum est, ut audivit salutationem Mariae Elisabeth, exsultavit infans in utero eius, et repleta est Spiritu Sancto Elisabeth
42. et exclamavit voce magna et dixit benedicta tu inter mulieres et benedictus fructus ventris tui
42. et exclamavit voce magna et dixit: “Benedicta tu inter mulieres, et benedictus fructus ventris tui.
43. et unde hoc mihi ut veniat mater Domini mei ad me
43. Et unde hoc mihi, ut veniat mater Domini mei ad me?
44. ecce enim ut facta est vox salutationis tuæ in auribus meis exultavit in gaudio infans in utero meo
44. Ecce enim ut facta est vox salutationis tuae in auribus meis, exsultavit in gaudio infans in utero meo.
45. et beata quæ credidit quoniam perficientur ea quæ dicta sunt ei a Domino
45. Et beata, quae credidit, quoniam perficientur ea, quae dicta sunt ei a Domino”.
46. et ait Maria magnificat anima mea Dominum
46. Et ait Maria: “Magnificat anima mea Dominum,
47. et exultavit spiritus meus in Deo salutari meo
47. et exsultavit spiritus meus in Deo salvatore meo,
48. quia respexit humilitatem ancillæ suæ ecce enim ex hoc beatam me dicent omnes generationes
48. quia respexit humilitatem ancillae suae. Ecce enim ex hoc beatam me dicent omnes generationes,
49. quia fecit mihi magna qui potens est et sanctum nomen ejus
49. quia fecit mihi magna, qui potens est, et sanctum nomen eius,
50. et misericordia ejus in progenies et progenies timentibus eum
50. et misericordia eius in progenies et progenies timentibus eum.
51. fecit potentiam in brachio suo dispersit superbos mente cordis sui
51. Fecit potentiam in brachio suo, dispersit superbos mente cordis sui;
52. deposuit potentes de sede et exaltavit humiles
52. deposuit potentes de sede et exaltavit humiles;
53. esurientes implevit bonis et divites dimisit inanes
53. esurientes implevit bonis et divites dimisit inanes.
54. suscepit Israël puerum suum memorari misericordiæ
54. Suscepit Israel puerum suum, recordatus misericordiae,
55. sicut locutus est ad patres nostros Abraham et semini ejus in sæcula
55. sicut locutus est ad patres nostros, Abraham et semini eius in saecula”.
56. mansit autem Maria cum illa quasi mensibus tribus et reversa est in domum suam
56. Mansit autem Maria cum illa quasi mensibus tribus et reversa est in domum suam.
57. Elisabeth autem impletum est tempus pariendi et peperit filium
57. Elisabeth autem impletum est tempus pariendi, et peperit filium.
58. et audierunt vicini et cognati ejus quia magnificavit Dominus misericordiam suam cum illa et congratulabantur ei
58. Et audierunt vicini et cognati eius quia magnificavit Dominus misericordiam suam cum illa, et congratulabantur ei.
59. et factum est in die octavo venerunt circumcidere puerum et vocabant eum nomine patris ejus Zacchariam
59. Et factum est, in die octavo venerunt circumcidere puerum et vocabant eum nomine patris eius, Zachariam.
60. et respondens mater ejus dixit nequaquam sed vocabitur Johannes
60. Et respondens mater eius dixit: “Nequaquam, sed vocabitur Ioannes”.
61. et dixerunt ad illam quia nemo est in cognatione tua qui vocetur hoc nomine
61. Et dixerunt ad illam: “Nemo est in cognatione tua, qui vocetur hoc nomine”.
62. innuebant autem patri ejus quem vellet vocari eum
62. Innuebant autem patri eius quem vellet vocari eum.
63. et postulans pugillarem scripsit dicens Johannes est nomen ejus et mirati sunt universi
63. Et postulans pugillarem scripsit dicens: “Ioannes est nomen eius”. Et mirati sunt universi.
64. apertum est autem ilico os ejus et lingua ejus et loquebatur benedicens Deum
64. Apertum est autem ilico os eius et lingua eius, et loquebatur benedicens Deum.
65. et factus est timor super omnes vicinos eorum et super omnia montana Judææ divulgabantur omnia verba hæc
65. Et factus est timor super omnes vicinos eorum, et super omnia montana Iudaeae divulgabantur omnia verba haec.
66. et posuerunt omnes qui audierant in corde suo dicentes quid putas puer iste erit etenim manus Domini erat cum illo
66. Et posuerunt omnes, qui audierant, in corde suo dicentes: “Quid putas puer iste erit?”. Etenim manus Domini erat cum illo.
67. et Zaccharias pater ejus impletus est Spiritu Sancto et prophetavit dicens
67. Et Zacharias pater eius impletus est Spiritu Sancto et prophetavit dicens:
68. benedictus Deus Israël quia visitavit et fecit redemptionem plebi suæ
68. “Benedictus Dominus, Deus Israel, quia visitavit et fecit redemptionem plebi suae
69. et erexit cornu salutis nobis in domo David pueri sui
69. et erexit cornu salutis nobis in domo David pueri sui,
70. sicut locutus est per os sanctorum qui a sæculo sunt prophetarum ejus
70. sicut locutus est per os sanctorum, qui a saeculo sunt, prophetarum eius,
71. salutem ex inimicis nostris et de manu omnium qui oderunt nos
71. salutem ex inimicis nostris et de manu omnium, qui oderunt nos;
72. ad faciendam misericordiam cum patribus nostris et memorari testamenti sui sancti
72. ad faciendam misericordiam cum patribus nostris et memorari testamenti sui sancti,
73. jusiurandum quod juravit ad Abraham patrem nostrum
73. iusiurandum, quod iuravit ad Abraham patrem nostrum, daturum se nobis,
74. daturum se nobis ut sine timore de manu inimicorum nostrorum liberati serviamus illi
74. ut sine timore, de manu inimicorum liberati, serviamus illi
75. in sanctitate et justitia coram ipso omnibus diebus nostris
75. in sanctitate et iustitia coram ipso omnibus diebus nostris.
76. et tu puer propheta Altissimi vocaberis præibis enim ante faciem Domini parare vias ejus
76. Et tu, puer, propheta Altissimi vocaberis: praeibis enim ante faciem Domini parare vias eius,
77. ad dandam scientiam salutis plebi ejus in remissionem peccatorum eorum
77. ad dandam scientiam salutis plebi eius in remissionem peccatorum eorum,
78. per viscera misericordiæ Dei nostri in quibus visitavit nos oriens ex alto
78. per viscera misericordiae Dei nostri, in quibus visitabit nos oriens ex alto,
79. inluminare his qui in tenebris et in umbra mortis sedent ad dirigendos pedes nostros in viam pacis
79. illuminare his, qui in tenebris et in umbra mortis sedent, ad dirigendos pedes nostros in viam pacis”.
80. puer autem crescebat et confortabatur spiritu et erat in deserto usque in diem ostensionis suæ ad Israël
80. Puer autem crescebat et confortabatur spiritu et erat in deserto usque in diem ostensionis suae ad Israel.
