Liber Deuteronomii, 32
1. audite cæli quæ loquor audiat terra verba oris mei
1. “Audite, caeli, quae loquor; audiat terra verba oris mei!
2. concrescat in pluvia doctrina mea fluat ut ros eloquium meum quasi imber super herbam et quasi stillæ super gramina
2. Stillet ut pluvia doctrina mea, fluat ut ros eloquium meum quasi imber super herbam et quasi stillae super gramina.
3. quia nomen Domini invocabo date magnificentiam Deo nostro
3. Quia nomen Domini invocabo: date magnificentiam Deo nostro!
4. Dei perfecta sunt opera et omnes viæ ejus judicia Deus fidelis et absque ulla iniquitate justus et rectus
4. Petra, perfecta sunt opera eius, quia omnes viae eius iustitia. Deus fidelis et absque ulla iniquitate, iustus et rectus.
5. peccaverunt ei non filii ejus in sordibus generatio prava atque perversa
5. Peccaverunt ei non filii eius in sordibus suis, generatio prava atque perversa.
6. hæcine reddis Domino popule stulte et insipiens numquid non ipse est pater tuus qui possedit et fecit et creavit te
6. Haeccine redditis Domino, popule stulte et insipiens? Numquid non ipse est pater tuus, qui possedit te, ipse fecit et stabilivit te?
7. memento dierum antiquorum cogita generationes singulas interroga patrem tuum et adnuntiabit tibi majores tuos et dicent tibi
7. Memento dierum antiquorum, cogita generationes singulas; interroga patrem tuum, et annuntiabit tibi, maiores tuos, et dicent tibi.
8. quando dividebat Altissimus gentes quando separabat filios Adam constituit terminos populorum juxta numerum filiorum Israël
8. Quando dividebat Altissimus gentes, quando separabat filios Adam, constituit terminos populorum iuxta numerum filiorum Israel;
9. pars autem Domini populus ejus Jacob funiculus hereditatis ejus
9. pars autem Domini populus eius, Iacob funiculus hereditatis eius.
10. invenit eum in terra deserta in loco horroris et vastæ solitudinis circumduxit eum et docuit et custodivit quasi pupillam oculi sui
10. Invenit eum in terra deserta, in loco horroris et ululatu solitudinis; circumdedit eum et attendit et custodivit quasi pupillam oculi sui.
11. sicut aquila provocans ad volandum pullos suos et super eos volitans expandit alas suas et adsumpsit eum atque portavit in umeris suis
11. Sicut aquila provocans ad volandum pullos suos et super eos volitans expandit alas suas et assumpsit eum atque portavit super pennas suas.
12. Dominus solus dux ejus fuit et non erat cum eo deus alienus
12. Dominus solus dux eius fuit, et non erat cum eo deus alienus.
13. constituit eum super excelsam terram ut comederet fructus agrorum ut sugeret mel de petra oleumque de saxo durissimo
13. Constituit eum super excelsam terram, ut comederet fructus agrorum, ut sugeret mel de petra oleumque de saxo durissimo,
14. butyrum de armento et lac de ovibus cum adipe agnorum et arietum filiorum Basan et hircos cum medulla tritici et sanguinem uvæ biberet meracissimum
14. butyrum de armento et lac de ovibus, cum adipe agnorum et arietum filiorum Basan et hircorum, cum medulla tritici, et sanguinem uvae biberet meracissimum.
15. incrassatus est dilectus et recalcitravit incrassatus inpinguatus dilatatus dereliquit Deum factorem suum et recessit a Deo salutari suo
15. Incrassatus est dilectus et recalcitravit; incrassatus, impinguatus, dilatatus dereliquit Deum factorem suum et recessit a Petra salutari suo.
16. provocaverunt eum in diis alienis et in abominationibus ad iracundiam concitaverunt
16. Provocaverunt eum in diis alienis et in abominationibus ad iracundiam concitaverunt.
17. immolaverunt dæmonibus et non Deo diis quos ignorabant novi recentesque venerunt quos non coluerunt patres eorum
17. Immolaverunt daemonibus et non Deo, diis, quos ignorabant; novi recentesque venerunt, quos non coluerunt patres vestri.
18. Deum qui te genuit dereliquisti et oblitus es Domini creatoris tui
18. Petram, quae te genuit, dereliquisti, et oblitus es Domini creatoris tui.
19. vidit Dominus et ad iracundiam concitatus est quia provocaverunt eum filii sui et filiæ
19. Vidit Dominus et sprevit, quia provocaverunt eum filii sui et filiae.
20. et ait abscondam faciem meam ab eis et considerabo novissima eorum generatio enim perversa est et infideles filii
20. Et ait: “Abscondam faciem meam ab eis et considerabo novissima eorum; generatio enim perversa est, et infideles filii.
21. ipsi me provocaverunt in eo qui non erat Deus et inritaverunt in vanitatibus suis et ego provocabo eos in eo qui non est populus et in gente stulta inritabo illos
21. Ipsi me provocaverunt in eo, qui non erat Deus, et irritaverunt in vanitatibus suis; et ego provocabo eos in eo, qui non est populus, et in gente stulta irritabo illos.
22. ignis succensus est in furore meo et ardebit usque ad inferni novissima devorabitque terram cum germine suo et montium fundamenta conburet
22. Ignis succensus est in furore meo et ardebit usque ad inferni profundissima; devorabitque terram cum germine suo et montium fundamenta comburet.
23. congregabo super eos mala et sagittas meas conplebo in eis
23. Congregabo super eos mala et sagittas meas complebo in eis.
24. consumentur fame et devorabunt eos aves morsu amarissimo dentes bestiarum inmittam in eos cum furore trahentium super terram atque serpentium
24. Consumentur fame et devorabuntur febri et peste amarissima; dentes bestiarum immittam in eos, cum veneno serpentium in pulvere.
25. foris vastabit eos gladius et intus pavor juvenem simul ac virginem lactantem cum homine sene
25. Foris vastabit eos gladius, et intus pavor: iuvenem simul ac virginem, lactantem cum homine sene.
26. dixi ubinam sunt cessare faciam ex hominibus memoriam eorum
26. Dixi: Disperdam eos, cessare faciam ex hominibus memoriam eorum!,
27. sed propter iram inimicorum distuli ne forte superbirent hostes eorum et dicerent manus nostra excelsa et non Dominus fecit hæc omnia
27. sed arrogantiam inimicorum timui, ne superbirent hostes eorum et dicerent: Manus nostra excelsa, et non Dominus fecit haec omnia!'.
28. gens absque consilio est et sine prudentia
28. Gens enim absque consilio est et sine prudentia.
29. utinam saperent et intellegerent ac novissima providerent
29. Utinam saperent et intellegerent haec ac novissima sua providerent!
30. quomodo persequatur unus mille et duo fugent decem milia nonne ideo quia Deus suus vendidit eos et Dominus conclusit illos
30. Quomodo persequatur unus mille, et duo fugent decem milia? Nonne ideo, quia Petra eorum vendidit eos, et Dominus tradidit illos?”.
31. non enim est Deus noster ut deus eorum et inimici nostri sunt judices
31. Non enim est petra eorum ut Petra nostra, et inimici nostri sunt iudices.
32. de vinea Sodomorum vinea eorum et de suburbanis Gomorræ uva eorum uva fellis et botri amarissimi
32. Vere de vinea Sodomorum vinea eorum et de suburbanis Gomorrae; uva eorum uva fellis et botri amarissimi;
33. fel draconum vinum eorum et venenum aspidum insanabile
33. fel draconum vinum eorum et venenum aspidum insanabile.
34. nonne hæc condita sunt apud me et signata in thesauris meis
34. Nonne haec condita sunt apud me et signata in thesauris meis?
35. mea est ultio et ego retribuam in tempore ut labatur pes eorum juxta est dies perditionis et adesse festinant tempora
35. Mea est ultio, et ego retribuam in tempore, in quo labetur pes eorum! Iuxta est dies perditionis, et adesse festinat sors eorum.
36. judicabit Dominus populum suum et in servis suis miserebitur videbit quod infirmata sit manus et clausi quoque defecerint residuique consumpti sint
36. Iudicabit Dominus populum suum et in servis suis miserebitur; videbit quod infirmata sit manus, et defecerint clausi ac liberati.
37. et dicet ubi sunt dii eorum in quibus habebant fiduciam
37. Et dicet: “Ubi sunt dii eorum, petra, in qua habebant fiduciam,
38. de quorum victimis comedebant adipes et bibebant vinum libaminum surgant et opitulentur vobis et in necessitate vos protegant
38. de quorum victimis comedebant adipes et bibebant vinum libaminum? Surgant et opitulentur vobis et in necessitate vos protegant!
39. videte quod ego sim solus et non sit alius deus præter me ego occidam et ego vivere faciam percutiam et ego sanabo et non est qui de manu mea possit eruere
39. Videte nunc quod ego sim solus, et non sit Deus praeter me. Ego occidam et ego vivere faciam; percutiam et ego sanabo; et non est qui de manu mea possit eruere.
40. levabo ad cælum manum meam et dicam vivo ego in æternum
40. Levabo ad caelum manum meam et dicam: Vivo ego in aeternum!
41. si acuero ut fulgur gladium meum et arripuerit judicium manus mea reddam ultionem hostibus meis et his qui oderunt me retribuam
41. Si acuero ut fulgur gladium meum, et arripuerit iudicium manus mea, reddam ultionem hostibus meis et his, qui oderunt me, retribuam.
42. inebriabo sagittas meas sanguine et gladius meus devorabit carnes de cruore occisorum et de captivitate nudati inimicorum capitis
42. Inebriabo sagittas meas sanguine, et gladius meus devorabit carnes: de cruore occisorum et captivorum, de capite ducum inimici!”.
43. laudate gentes populum ejus quia sanguinem servorum suorum ulciscetur et vindictam retribuet in hostes eorum et propitius erit terræ populi sui
43. Laudate, gentes, populum eius, quia sanguinem servorum suorum ulciscetur et vindictam retribuet in hostes suos et propitius erit terrae populi sui”.
44. venit ergo Moses et locutus est omnia verba cantici hujus in auribus populi ipse et Josue filius Nun
44. Venit ergo Moyses et locutus est omnia verba cantici huius in auribus populi, ipse et Iosue filius Nun;
45. conplevitque omnes sermones istos loquens ad universum Israël
45. complevitque omnes sermones istos loquens ad universum Israel.
46. et dixit ad eos ponite corda vestra in omnia verba quæ ego testificor vobis hodie ut mandetis ea filiis vestris custodire et facere et implere universa quæ scripta sunt legis hujus
46. Et dixit ad eos: “Ponite corda vestra in omnia verba, quae ego testificor vobis hodie, ut mandetis ea filiis vestris custodire et facere et implere universa verba legis huius;
47. quia non in cassum præcepta sunt vobis sed ut singuli in eis viverent quæ facientes longo perseveretis tempore in terra ad quam Jordane transmisso ingredimini possidendam
47. quia verbum non incassum vobis, sed est vita vestra: et in verbo hoc longo perseverabitis tempore in terra, ad quam, Iordane transmisso, ingredimini possidendam”.
48. locutusque est Dominus ad Mosen in eadem die dicens
48. Locutusque est Dominus ad Moysen in eadem die dicens:
49. ascende in montem istum Abarim id est transituum in montem Nebo qui est in terra Moab contra Hiericho et vide terram Chanaan quam ego tradam filiis Israël obtinendam et morere in monte
49. “Ascende in montem istum Abarim, in montem Nabo, qui est in terra Moab contra Iericho, et vide terram Chanaan, quam ego tradam filiis Israel obtinendam.
50. quem conscendens jungeris populis tuis sicut mortuus est Aaron frater tuus in monte Hor et adpositus populis suis
50. Et morere in monte, quem conscendens iungeris populo tuo, sicut mortuus est Aaron frater tuus in monte Hor et appositus populo suo.
51. quia prævaricati estis contra me in medio filiorum Israël ad aquas Contradictionis in Cades deserti Sin et non sanctificastis me inter filios Israël
51. Quia praevaricati estis contra me in medio filiorum Israel ad aquas Meribathcades deserti Sin, quia non sanctificastis me inter filios Israel.
52. e contra videbis terram et non ingredieris in eam quam ego dabo filiis Israël
52. E contra videbis terram et non ingredieris in eam, quam ego dabo filiis Israel”.
