Evangelium secundum Lucam, 23
1. et surgens omnis multitudo eorum duxerunt illum ad Pilatum
1. Tutta l'assemblea si alzò; lo condussero da Pilato
2. cœperunt autem accusare illum dicentes hunc invenimus subvertentem gentem nostram et prohibentem tributa dari Cæsari et dicentem se Christum regem esse
2. e cominciarono ad accusarlo: "Abbiamo trovato costui che metteva in agitazione il nostro popolo, impediva di pagare tributi a Cesare e affermava di essere Cristo re".
3. Pilatus autem interrogavit eum dicens tu es rex Judæorum at ille respondens ait tu dicis
3. Pilato allora lo interrogò: "Sei tu il re dei Giudei?". Ed egli rispose: "Tu lo dici".
4. ait autem Pilatus ad principes sacerdotum et turbas nihil invenio causæ in hoc homine
4. Pilato disse ai capi dei sacerdoti e alla folla: "Non trovo in quest'uomo alcun motivo di condanna".
5. at illi invalescebant dicentes commovet populum docens per universam Judæam et incipiens a Galilæa usque huc
5. Ma essi insistevano dicendo: "Costui solleva il popolo, insegnando per tutta la Giudea, dopo aver cominciato dalla Galilea, fino a qui".
6. Pilatus autem audiens Galilæam interrogavit si homo Galilæus esset
6. Udito ciò, Pilato domandò se quell'uomo era Galileo
7. et ut cognovit quod de Herodis potestate esset remisit eum ad Herodem qui et ipse Hierosolymis erat illis diebus
7. e, saputo che stava sotto l'autorità di Erode, lo rinviò a Erode, che in quei giorni si trovava anch'egli a Gerusalemme.
8. Herodes autem viso Jesu gavisus est valde erat enim cupiens ex multo tempore videre eum eo quod audiret multa de illo et sperabat signum aliquod videre ab eo fieri
8. Vedendo Gesù, Erode si rallegrò molto. Da molto tempo infatti desiderava vederlo, per averne sentito parlare, e sperava di vedere qualche miracolo fatto da lui.
9. interrogabat autem illum multis sermonibus at ipse nihil illi respondebat
9. Lo interrogò, facendogli molte domande, ma egli non gli rispose nulla.
10. stabant etiam principes sacerdotum et scribæ constanter accusantes eum
10. Erano presenti anche i capi dei sacerdoti e gli scribi, e insistevano nell'accusarlo.
11. sprevit autem illum Herodes cum exercitu suo et inlusit indutum veste alba et remisit ad Pilatum
11. Allora anche Erode, con i suoi soldati, lo insultò, si fece beffe di lui, gli mise addosso una splendida veste e lo rimandò a Pilato.
12. et facti sunt amici Herodes et Pilatus in ipsa die nam antea inimici erant ad invicem
12. In quel giorno Erode e Pilato diventarono amici tra loro; prima infatti tra loro vi era stata inimicizia.
13. Pilatus autem convocatis principibus sacerdotum et magistratibus et plebe
13. Pilato, riuniti i capi dei sacerdoti, le autorità e il popolo,
14. dixit ad illos obtulistis mihi hunc hominem quasi avertentem populum et ecce ego coram vobis interrogans nullam causam inveni in homine isto ex his in quibus eum accusatis
14. disse loro: "Mi avete portato quest'uomo come agitatore del popolo. Ecco, io l'ho esaminato davanti a voi, ma non ho trovato in quest'uomo nessuna delle colpe di cui lo accusate;
15. sed neque Herodes nam remisi vos ad illum et ecce nihil dignum morte actum est ei
15. e neanche Erode: infatti ce l'ha rimandato. Ecco, egli non ha fatto nulla che meriti la morte.
16. emendatum ergo illum dimittam
16. Perciò, dopo averlo punito, lo rimetterò in libertà".
17. necesse autem habebat dimittere eis per diem festum unum
17. []
18. exclamavit autem simul universa turba dicens tolle hunc et dimitte nobis Barabban
18. Ma essi si misero a gridare tutti insieme: "Togli di mezzo costui! Rimettici in libertà Barabba!".
19. qui erat propter seditionem quandam factam in civitate et homicidium missus in carcerem
19. Questi era stato messo in prigione per una rivolta, scoppiata in città, e per omicidio.
20. iterum autem Pilatus locutus est ad illos volens dimittere Jesum
20. Pilato parlò loro di nuovo, perché voleva rimettere in libertà Gesù.
21. at illi succlamabant dicentes crucifige crucifige illum
21. Ma essi urlavano: "Crocifiggilo! Crocifiggilo!".
22. ille autem tertio dixit ad illos quid enim mali fecit iste nullam causam mortis invenio in eo corripiam ergo illum et dimittam
22. Ed egli, per la terza volta, disse loro: "Ma che male ha fatto costui? Non ho trovato in lui nulla che meriti la morte. Dunque, lo punirò e lo rimetterò in libertà".
23. at illi instabant vocibus magnis postulantes ut crucifigeretur et invalescebant voces eorum
23. Essi però insistevano a gran voce, chiedendo che venisse crocifisso, e le loro grida crescevano.
24. et Pilatus adiudicavit fieri petitionem eorum
24. Pilato allora decise che la loro richiesta venisse eseguita.
25. dimisit autem illis eum qui propter homicidium et seditionem missus fuerat in carcerem quem petebant Jesum vero tradidit voluntati eorum
25. Rimise in libertà colui che era stato messo in prigione per rivolta e omicidio, e che essi richiedevano, e consegnò Gesù al loro volere.
26. et cum ducerent eum adprehenderunt Simonem quendam Cyrenensem venientem de villa et inposuerunt illi crucem portare post Jesum
26. Mentre lo conducevano via, fermarono un certo Simone di Cirene, che tornava dai campi, e gli misero addosso la croce, da portare dietro a Gesù.
27. sequebatur autem illum multa turba populi et mulierum quæ plangebant et lamentabant eum
27. Lo seguiva una grande moltitudine di popolo e di donne, che si battevano il petto e facevano lamenti su di lui.
28. conversus autem ad illas Jesus dixit filiæ Hierusalem nolite flere super me sed super vos ipsas flete et super filios vestros
28. Ma Gesù, voltandosi verso di loro, disse: "Figlie di Gerusalemme, non piangete su di me, ma piangete su voi stesse e sui vostri figli.
29. quoniam ecce venient dies in quibus dicent beatæ steriles et ventres qui non genuerunt et ubera quæ non lactaverunt
29. Ecco, verranno giorni nei quali si dirà: "Beate le sterili, i grembi che non hanno generato e i seni che non hanno allattato".
30. tunc incipient dicere montibus cadite super nos et collibus operite nos
30. Allora cominceranno a dire ai monti: "Cadete su di noi!", e alle colline: "Copriteci!".
31. quia si in viridi ligno hæc faciunt in arido quid fiet
31. Perché, se si tratta così il legno verde, che avverrà del legno secco?".
32. ducebantur autem et alii duo nequam cum eo ut interficerentur
32. Insieme con lui venivano condotti a morte anche altri due, che erano malfattori.
33. et postquam venerunt in locum qui vocatur Calvariæ ibi crucifixerunt eum et latrones unum a dextris et alterum a sinistris
33. Quando giunsero sul luogo chiamato Cranio, vi crocifissero lui e i malfattori, uno a destra e l'altro a sinistra.
34. Jesus autem dicebat Pater dimitte illis non enim sciunt quid faciunt dividentes vero vestimenta ejus miserunt sortes
34. Gesù diceva: "Padre, perdona loro perché non sanno quello che fanno". Poi dividendo le sue vesti, le tirarono a sorte.
35. et stabat populus expectans et deridebant illum principes cum eis dicentes alios salvos fecit se salvum faciat si hic est Christus Dei electus
35. Il popolo stava a vedere; i capi invece lo deridevano dicendo: "Ha salvato altri! Salvi se stesso, se è lui il Cristo di Dio, l'eletto".
36. inludebant autem ei et milites accedentes et acetum offerentes illi
36. Anche i soldati lo deridevano, gli si accostavano per porgergli dell'aceto
37. dicentes si tu es rex Judæorum salvum te fac
37. e dicevano: "Se tu sei il re dei Giudei, salva te stesso".
38. erat autem et superscriptio inscripta super illum litteris græcis et latinis et hebraicis hic est rex Judæorum
38. Sopra di lui c'era anche una scritta: "Costui è il re dei Giudei".
39. unus autem de his qui pendebant latronibus blasphemabat eum dicens si tu es Christus salvum fac temet ipsum et nos
39. Uno dei malfattori appesi alla croce lo insultava: "Non sei tu il Cristo? Salva te stesso e noi!".
40. respondens autem alter increpabat illum dicens neque tu times Deum quod in eadem damnatione es
40. L'altro invece lo rimproverava dicendo: "Non hai alcun timore di Dio, tu che sei condannato alla stessa pena?
41. et nos quidem juste nam digna factis recipimus hic vero nihil mali gessit
41. Noi, giustamente, perché riceviamo quello che abbiamo meritato per le nostre azioni; egli invece non ha fatto nulla di male".
42. et dicebat ad Jesum Domine memento mei cum veneris in regnum tuum
42. E disse: "Gesù, ricòrdati di me quando entrerai nel tuo regno".
43. et dixit illi Jesus amen dico tibi hodie mecum eris in paradiso
43. Gli rispose: "In verità io ti dico: oggi con me sarai nel paradiso".
44. erat autem fere hora sexta et tenebræ factæ sunt in universa terra usque in nonam horam
44. Era già verso mezzogiorno e si fece buio su tutta la terra fino alle tre del pomeriggio,
45. et obscuratus est sol et velum templi scissum est medium
45. perché il sole si era eclissato. Il velo del tempio si squarciò a metà.
46. et clamans voce magna Jesus ait Pater in manus tuas commendo spiritum meum et hæc dicens exspiravit
46. Gesù, gridando a gran voce, disse: "Padre, nelle tue mani consegno il mio spirito". Detto questo, spirò.
47. videns autem centurio quod factum fuerat glorificavit Deum dicens vere hic homo justus erat
47. Visto ciò che era accaduto, il centurione dava gloria a Dio dicendo: "Veramente quest'uomo era giusto".
48. et omnis turba eorum qui simul aderant ad spectaculum istud et videbant quæ fiebant percutientes pectora sua revertebantur
48. Così pure tutta la folla che era venuta a vedere questo spettacolo, ripensando a quanto era accaduto, se ne tornava battendosi il petto.
49. stabant autem omnes noti ejus a longe et mulieres quæ secutæ erant eum a Galilæa hæc videntes
49. Tutti i suoi conoscenti, e le donne che lo avevano seguito fin dalla Galilea, stavano da lontano a guardare tutto questo.
50. et ecce vir nomine Joseph qui erat decurio vir bonus et justus
50. Ed ecco, vi era un uomo di nome Giuseppe, membro del sinedrio, buono e giusto.
51. hic non consenserat consilio et actibus eorum ab Arimathia civitate Judææ qui expectabat et ipse regnum Dei
51. Egli non aveva aderito alla decisione e all'operato degli altri. Era di Arimatea, una città della Giudea, e aspettava il regno di Dio.
52. hic accessit ad Pilatum et petiit corpus Jesu
52. Egli si presentò a Pilato e chiese il corpo di Gesù.
53. et depositum involvit sindone et posuit eum in monumento exciso in quo nondum quisquam positus fuerat
53. Lo depose dalla croce, lo avvolse con un lenzuolo e lo mise in un sepolcro scavato nella roccia, nel quale nessuno era stato ancora sepolto.
54. et dies erat parasceves et sabbatum inlucescebat
54. Era il giorno della Parasceve e già splendevano le luci del sabato.
55. subsecutæ autem mulieres quæ cum ipso venerant de Galilæa viderunt monumentum et quemadmodum positum erat corpus ejus
55. Le donne che erano venute con Gesù dalla Galilea seguivano Giuseppe; esse osservarono il sepolcro e come era stato posto il corpo di Gesù,
56. et revertentes paraverunt aromata et unguenta et sabbato quidem siluerunt secundum mandatum
56. poi tornarono indietro e prepararono aromi e oli profumati. Il giorno di sabato osservarono il riposo come era prescritto.