Eclesiástico, 8

1. Não disputes com um homem poderoso, para que não caias em suas mãos.

1. Nie sprzeczaj się z człowiekiem potężnym, abyś przypadkiem nie wpadł w jego ręce.

2. Não tenhas desavença com um rico, para não acontecer que ele te mova um processo;

2. Nie spieraj się z człowiekiem bogatym, by nie przeciwstawił ci ciężaru [złota]. Złoto bowiem zgubiło wielu i serca królów uwiodło.

3. pois o ouro e a prata perderam a muitos, e o poder deles chega até a transviar o coração de um rei.

3. Nie sprzeczaj się z człowiekiem gadatliwym i nie dorzucaj drew do jego ognia!

4. Não tenhas desavença com um grande falador, e não amontoes lenha em sua fogueira.

4. Unikaj poufałości z prostakiem, aby twoi przodkowie nie byli znieważani.

5. Não convivas com um homem mal-educado, para não acontecer que ele fale mal de teus antepassados.

5. Nie czyń wyrzutów człowiekowi, co się odwraca od grzechu, pamiętaj, że wszyscy jesteśmy godni kary.

6. Não desprezes um homem que renuncia ao pecado, não lhe dirijas censuras; lembra-te de que todos merecemos o castigo.

6. Nie uwłaczaj człowiekowi w jego starości, albowiem i z nas niektórzy się zestarzeją.

7. Não desprezes um ancião, pois alguns dentre nós também envelheceremos.

7. Nie okazuj radości nad zmarłym, pamiętaj, że wszyscy pomrzemy.

8. Não te alegres com a morte de teu inimigo, pois sabes que todos morreremos, e não queremos que com isso se regozijem.

8. Nie gardź opowiadaniem mędrców, a zajmuj się ich przypowieściami, albowiem od nich zdobędziesz naukę, abyś mógł urzędować u władców.

9. Não desprezes o que contarem os velhos sábios, mas entretém-te com suas palavras,

9. Nie odsuwaj od siebie opowiadania starców, albowiem i oni nauczyli się go od swoich ojców; od nich i ty nauczysz się rozumu, by w czasie potrzeby dać odpowiedź.

10. pois é com eles que aprenderás a sabedoria, os ensinamentos da inteligência, e a arte de servir irrepreensivelmente aos poderosos.

10. Nie podpalaj węgli grzesznika, abyś nie spłonął w ogniu ich płomienia.

11. Não desprezes os ensinamentos dos anciãos, pois eles os aprenderam com seus pais.

11. Nie cofaj się przed zuchwalcem, aby się nie zasadził jak sidło przeciw tobie.

12. Estudarás com eles o conhecimento e a arte de responder com oportunidade.

12. Nie pożyczaj człowiekowi możniejszemu od siebie, a jeślibyś pożyczył, uważaj to za stracone!

13. Não acendas os tições dos pecadores, repreendendo-os, para não acontecer que te queimes nas chamas dos seus pecados.

13. Nie ręcz ponad swoją możliwość, a jeśliś poręczył, troszcz się jako płatnik!

14. Não resistas perante um insolente, para que ele não arme ciladas às tuas palavras.

14. Nie prawuj się ze sędzią, ponieważ według jego uznania wydadzą mu wyrok.

15. Não emprestes dinheiro a alguém mais poderoso do que tu, pois, se lhe emprestares, considera-o perdido.

15. Nie wyruszaj w drogę z człowiekiem nieroztropnie odważnym, aby ci nie był ciężarem: on bowiem według swej woli będzie postępować i mógłbyś zginąć przez jego szaleństwo.

16. Não prestes fiança a outrem além de tuas posses, pois, se o fizeres, considera-te na obrigação de pagá-la.

16. Nie wadź się z popędliwym i nie wędruj z nim przez pustynię, albowiem krew w oczach jego jest niczym, a zabije cię tam, gdzie nie będzie pomocy.

17. Não julgues o procedimento de um juiz, pois ele julga conforme a equidade.*

17. Nie naradzaj się z głupim, bo nie potrafi rozmowy zachować w tajemnicy.

18. Não enveredes por um caminho com um audacioso, para não acontecer que ele faça recair sobre ti seus delitos; pois ele só age segundo o seu capricho, e por causa de sua loucura perecerás com ele.

18. Wobec obcego nie zdradzaj tajemnic, nie wiesz bowiem, co wymyśli.

19. Não tenhas desavença com um homem irascível; não vás para o deserto com um audacioso, porque para ele nada vale o sangue, e ele te destruirá quando te achares sem socorro.

19. Nie otwieraj swego serca każdemu człowiekowi, abyś nie usunął od siebie szczęścia.

20. Não deliberes com loucos, pois só amam o que lhes agrada.*

20.

21. Nada resolvas perante um estranho, pois não sabes o que ele pode imaginar.

21.

22. Não abras teu coração a qualquer homem, para não acontecer que recebas uma falsa amizade, e, além disso, ultrajes.

22.