1. καὶ ἀνέβη Μωυσῆς ἀπὸ Αραβωθ Μωαβ ἐπὶ τὸ ὄρος Ναβαυ ἐπὶ κορυφὴν Φασγα ἥ ἐστιν ἐπὶ προσώπου Ιεριχω καὶ ἔδειξεν αὐτῷ κύριος πᾶσαν τὴν γῆν Γαλααδ ἕως Δαν
2. καὶ πᾶσαν τὴν γῆν Νεφθαλι καὶ πᾶσαν τὴν γῆν Εφραιμ καὶ Μανασση καὶ πᾶσαν τὴν γῆν Ιουδα ἕως τῆς θαλάσσης τῆς ἐσχάτης
3. καὶ τὴν ἔρημον καὶ τὰ περίχωρα Ιεριχω πόλιν φοινίκων ἕως Σηγωρ
4. καὶ εἶπεν κύριος πρὸς Μωυσῆν αὕτη ἡ γῆ ἣν ὤμοσα Αβρααμ καὶ Ισαακ καὶ Ιακωβ λέγων τῷ σπέρματι ὑμῶν δώσω αὐτήν καὶ ἔδειξα αὐτὴν τοῖς ὀφθαλμοῖς σου καὶ ἐκεῖ οὐκ εἰσελεύσῃ
5. καὶ ἐτελεύτησεν Μωυσῆς οἰκέτης κυρίου ἐν γῇ Μωαβ διὰ ῥήματος κυρίου
6. καὶ ἔθαψαν αὐτὸν ἐν Γαι ἐν γῇ Μωαβ ἐγγὺς οἴκου Φογωρ καὶ οὐκ οἶδεν οὐδεὶς τὴν ταφὴν αὐτοῦ ἕως τῆς ἡμέρας ταύτης
7. Μωυσῆς δὲ ἦν ἑκατὸν καὶ εἴκοσι ἐτῶν ἐν τῷ τελευτᾶν αὐτόν οὐκ ἠμαυρώθησαν οἱ ὀφθαλμοὶ αὐτοῦ οὐδὲ ἐφθάρησαν τὰ χελύνια αὐτοῦ
8. καὶ ἔκλαυσαν οἱ υἱοὶ Ισραηλ τὸν Μωυσῆν ἐν Αραβωθ Μωαβ ἐπὶ τοῦ Ιορδάνου κατὰ Ιεριχω τριάκοντα ἡμέρας καὶ συνετελέσθησαν αἱ ἡμέραι πένθους κλαυθμοῦ Μωυσῆ
9. καὶ Ἰησοῦς υἱὸς Ναυη ἐνεπλήσθη πνεύματος συνέσεως ἐπέθηκεν γὰρ Μωυσῆς τὰς χεῖρας αὐτοῦ ἐπ’ αὐτόν καὶ εἰσήκουσαν αὐτοῦ οἱ υἱοὶ Ισραηλ καὶ ἐποίησαν καθότι ἐνετείλατο κύριος τῷ Μωυσῇ
10. καὶ οὐκ ἀνέστη ἔτι προφήτης ἐν Ισραηλ ὡς Μωυσῆς ὃν ἔγνω κύριος αὐτὸν πρόσωπον κατὰ πρόσωπον
11. ἐν πᾶσι τοῖς σημείοις καὶ τέρασιν ὃν ἀπέστειλεν αὐτὸν κύριος ποιῆσαι αὐτὰ ἐν γῇ Αἰγύπτῳ Φαραω καὶ τοῖς θεράπουσιν αὐτοῦ καὶ πάσῃ τῇ γῇ αὐτοῦ
12. τὰ θαυμάσια τὰ μεγάλα καὶ τὴν χεῖρα τὴν κραταιάν ἃ ἐποίησεν Μωυσῆς ἔναντι παντὸς Ισραηλ
Przypisy:
34:1-4 - Wizja Ziemi Obiecanej, dana Mojżeszowi przez Boga, nawet po jego śmierci, symbolizuje wierność Boga Jego obietnicy. Mojżesz widzi ziemię, ale nie może do niej wejść, co dowodzi, że obietnica Boga może trwać dłużej niż życie Jego sług (zob. także Hbr 11,13-16 i Łk 16,31).
34:5-6 - Śmierć i pochówek Mojżesza w nieznanym miejscu podkreślają Bożą suwerenność nad życiem i śmiercią. Fakt, że nikt nie zna jego grobu, wskazuje na bliską relację Mojżesza z Bogiem, sugerując, że jego życie było całkowicie poświęcone Panu (zob. także Psalm 116:15 i Jana 12:26).
34:7 - Opis sędziwego wieku i wigoru Mojżesza w chwili jego śmierci świadczy o sile, jaką Bóg obdarza swoich sług. Przypomina, że wierność Bogu przynosi trwałe błogosławieństwa (zob. także Psalm 92:12-15 i 2 List do Koryntian 4:16).
34:9-12 - Sukcesja Jozuego na stanowisku przywódcy to ważna zmiana, która podkreśla ciągłość przywództwa w Izraelu. Boże umocnienie Jozuego zapewnia trwałość Bożego planu, zachęcając lud do zaufania wybranemu przez siebie przywódcy (zob. także Joz 1,5-9 i 1 Tm 4,14).
34:10-12 - Uznanie Mojżesza za wyjątkowego proroka podkreśla jego znaczenie w dziejach Izraela. Jego bliska relacja z Bogiem i cuda, których dokonał, stanowią wzór wiary i posłuszeństwa dla przyszłych pokoleń (zob. także Lb 12,6-8 i Mt 17,1-5).
Wersety związane z Deuteronômio, 34:
Rozdział 34 Księgi Powtórzonego Prawa opowiada o śmierci Mojżesza. Jak kończy się życie tego wielkiego przywódcy? Ten poruszający tekst opisuje ostatnie chwile Mojżesza, jego wizję Ziemi Obiecanej i przejście na górę Nebo. Rozdział ten wychwala wyjątkową wielkość Mojżesza jako proroka i przywódcy, podkreślając jego zażyłość z Bogiem. Księga Powtórzonego Prawa 34 oznacza koniec pewnej ery i przygotowuje grunt dla nowego przywództwa Jozuego. Zastanówcie się z nami nad pięcioma fragmentami biblijnymi, które rzucają światło na trwałe dziedzictwo tego wiernego sługi Bożego.
Jozuego 1:1-2: "Po śmierci Mojżesza, sługi Pańskiego, Pan powiedział do Jozuego, syna Nuna, pomocnika Mojżesza: «Umarł mój sługa Mojżesz. Dlatego teraz ty i cały ten lud przygotujcie się do przeprawy przez Jordan i wejścia do ziemi, którą zamierzam dać Izraelitom." - Ten fragment ukazuje zmianę przywództwa po śmierci Mojżesza, opisaną w Księdze Powtórzonego Prawa 34.
Judy 1:9: "Ale nawet archanioł Michał, gdy spierał się z diabłem w sprawie ciała Mojżesza, nie odważył się rzucić mu obelżywego oskarżenia, lecz powiedział: ‚Niech go Pan zgromi!’" - Juda nawiązuje do tradycji o śmierci Mojżesza, o której mowa w Księdze Powtórzonego Prawa 34.
Mateusza 17:3: "Ukazali się przed nimi Mojżesz i Eliasz, którzy rozmawiali z Jezusem." - Pojawienie się Mojżesza podczas przemienienia pokazuje jego nieustanne znaczenie nawet po jego śmierci w Księdze Powtórzonego Prawa 34.
Hebrajczyków 3:5: "Mojżesz był wiernym sługą w całym domu Bożym, dając świadectwo temu, co miało zostać powiedziane w przyszłości." - Ten fragment podsumowuje służbę Mojżesza, której zakończenie jest opisane w Księdze Powtórzonego Prawa 34.
Dzieje 7:23,30: "Kiedy Mojżesz skończył czterdzieści lat, postanowił odwiedzić swoich braci, Izraelitów. [...] Po kolejnych czterdziestu latach ukazał mu się anioł na pustyni w pobliżu góry Synaj, w płomieniach płonącego krzewu." - Szczepan podsumowuje życie Mojżesza, łącznie z 40 latami wspomnianymi w Księdze Powtórzonego Prawa 34:7.
FAQ:
Co wydarzyło się na końcu Księgi Powtórzonego Prawa 34?
Mojżesz wspiął się na górę Nebo, gdzie Bóg pokazał mu Ziemię Obiecaną. Mojżesz tam umarł i został pochowany przez Boga, a Jozue objął po nim władzę. (Powtórzonego Prawa 34:1-5)
Jak Bóg pokazał Mojżeszowi Ziemię Obiecaną?
Bóg zabrał Mojżesza na szczyt góry Nebo i pokazał mu Ziemię Obiecaną w całej jej rozciągłości, choć Mojżeszowi nie pozwolono do niej wejść. (5 Mojżeszowa 34:1-4)
Dlaczego Mojżesz nie wszedł do Ziemi Obiecanej?
Mojżesz nie wszedł do Ziemi Obiecanej z powodu grzechu, jaki popełnił w Meriba, gdzie okazał nieposłuszeństwo Bogu. (5 Mojżeszowa 34:4; Liczb 20:12)
Kto przejął władzę nad Izraelem po Mojżeszu?
Jozue został wybrany przez Boga na następcę Mojżesza jako przywódca Izraela i przewodnika ludu do Ziemi Obiecanej. (5 Mojżeszowa 34:9)
Jakie dziedzictwo Mojżesz pozostawił Izraelowi?
Dziedzictwo Mojżesza obejmuje przywództwo w przewodzeniu Izraelowi, nadaniu Prawa i przygotowaniu ludu do wejścia do Ziemi Obiecanej. (5 Mojż. 34:10-12)