Liber Ecclesiasticus, 37

1. Omnis amicus dicet: “Et ego amicitiam copulavi!”; sed est amicus solo nomine amicus. Nonne tristitia appropinquans usque ad mortem:

1. πᾶς φίλος ἐρεῖ ἐφιλίασα κἀγώ ἀλλ’ ἔστιν φίλος ὀνόματι μόνον φίλος

2. sodalis et amicus ad inimicitiam conversus?

2. οὐχὶ λύπη ἔνι ἕως θανάτου ἑταῖρος καὶ φίλος τρεπόμενος εἰς ἔχθραν

3. O praesumptio nequissima, unde creata es cooperire aridam malitia et dolositate illius?

3. ὦ πονηρὸν ἐνθύμημα πόθεν ἐνεκυλίσθης καλύψαι τὴν ξηρὰν ἐν δολιότητι

4. Sodalis amico coniucundatur in oblectationibus et in tempore tribulationis adversarius erit;

4. ἑταῖρος φίλου ἐν εὐφροσύνῃ ἥδεται καὶ ἐν καιρῷ θλίψεως ἔσται ἀπέναντι

5. sodalis amico condolet causa ventris et contra hostem accipiet scutum.

5. ἑταῖρος φίλῳ συμπονεῖ χάριν γαστρός ἔναντι πολέμου λήμψεται ἀσπίδα

6. Non obliviscaris amici tui in animo tuo et non immemor sis illius in opibus tuis.

6. μὴ ἐπιλάθῃ φίλου ἐν τῇ ψυχῇ σου καὶ μὴ ἀμνημονήσῃς αὐτοῦ ἐν χρήμασίν σου

7. Noli consiliari cum eo, qui tibi insidiatur, et a zelantibus te absconde consilium.

7. πᾶς σύμβουλος ἐξαίρει βουλήν ἀλλ’ ἔστιν συμβουλεύων εἰς ἑαυτόν

8. Omnis consiliarius prodit consilium, sed est consiliarius pro semetipso.

8. ἀπὸ συμβούλου φύλαξον τὴν ψυχήν σου καὶ γνῶθι πρότερον τίς αὐτοῦ χρεία καὶ γὰρ αὐτὸς ἑαυτῷ βουλεύσεται μήποτε βάλῃ ἐπὶ σοὶ κλῆρον

9. A consiliario serva animam tuam et prius scito quae sit illius necessitas ­ et ipse enim animo suo cogitabit ­

9. καὶ εἴπῃ σοι καλὴ ἡ ὁδός σου καὶ στήσεται ἐξ ἀναντίας ἰδεῖν τὸ συμβησόμενόν σοι

10. ne forte mittat super te sortem et dicat tibi:

10. μὴ βουλεύου μετὰ τοῦ ὑποβλεπομένου σε καὶ ἀπὸ τῶν ζηλούντων σε κρύψον βουλήν

11. “Bona est via tua” et stet e contrario videre quid tibi eveniat.

11. μετὰ γυναικὸς περὶ τῆς ἀντιζήλου αὐτῆς καὶ μετὰ δειλοῦ περὶ πολέμου μετὰ ἐμπόρου περὶ μεταβολίας καὶ μετὰ ἀγοράζοντος περὶ πράσεως μετὰ βασκάνου περὶ εὐχαριστίας καὶ μετὰ ἀνελεήμονος περὶ χρηστοηθείας μετὰ ὀκνηροῦ περὶ παντὸς ἔργου καὶ μετὰ μισθίου ἐφετίου περὶ συντελείας οἰκέτῃ ἀργῷ περὶ πολλῆς ἐργασίας μὴ ἔπεχε ἐπὶ τούτοις περὶ πάσης συμβουλίας

12. Noli consiliari cum invido et a zelante te consilium absconde; nec cum muliere de ea, quae ei aemulatur, cum timido de bello, cum negotiatore de traiecticio, cum emptore de venditione, cum viro livido de gratiis agendis,

12. ἀλλ’ ἢ μετὰ ἀνδρὸς εὐσεβοῦς ἐνδελέχιζε ὃν ἂν ἐπιγνῷς συντηροῦντα ἐντολάς ὃς ἐν τῇ ψυχῇ αὐτοῦ κατὰ τὴν ψυχήν σου καὶ ἐὰν πταίσῃς συναλγήσει σοι

13. cum impio de pietate, cum inhonesto de honestate, cum operario otioso de omni opere,

13. καὶ βουλὴν καρδίας στῆσον οὐ γὰρ ἔστιν σοι πιστότερος αὐτῆς

14. cum mercennario annuali de consummatione anni, cum servo pigro de multa operatione: non attendas his in omni consilio.

14. ψυχὴ γὰρ ἀνδρὸς ἀπαγγέλλειν ἐνίοτε εἴωθεν ἢ ἑπτὰ σκοποὶ ἐπὶ μετεώρου καθήμενοι ἐπὶ σκοπῆς

15. Sed cum viro timorato assiduus esto, quemcumque cognoveris observantem mandata,

15. καὶ ἐπὶ πᾶσι τούτοις δεήθητι ὑψίστου ἵνα εὐθύνῃ ἐν ἀληθείᾳ τὴν ὁδόν σου

16. cuius anima est secundum animam tuam, et qui, cum titubaveris in tenebris, condolebit tibi.

16. ἀρχὴ παντὸς ἔργου λόγος καὶ πρὸ πάσης πράξεως βουλή

17. Et consilium cordis statue tecum; non est enim tibi aliud fidelius illo.

17. ἴχνος ἀλλοιώσεως καρδίας τέσσαρα μέρη ἀνατέλλει

18. Anima viri enuntiat aliquando vera quam septem circumspectores sedentes in excelso ad speculandum.

18. ἀγαθὸν καὶ κακόν ζωὴ καὶ θάνατος καὶ ἡ κυριεύουσα ἐνδελεχῶς αὐτῶν γλῶσσά ἐστιν

19. Et in his omnibus deprecare Altissimum, ut dirigat in veritate viam tuam.

19. ἔστιν ἀνὴρ πανοῦργος πολλῶν παιδευτής καὶ τῇ ἰδίᾳ ψυχῇ ἐστιν ἄχρηστος

20. Ante omnia opera verbum verax praecedat te, et ante omnem actum consilium stabile.

20. ἔστιν σοφιζόμενος ἐν λόγοις μισητός οὗτος πάσης τροφῆς καθυστερήσει

21. Radix consiliorum cor, ex quo partes quattuor oriuntur: bonum et malum, vita et mors; et dominatrix illorum est assidua lingua.

21. οὐ γὰρ ἐδόθη αὐτῷ παρὰ κυρίου χάρις ὅτι πάσης σοφίας ἐστερήθη

22. Est vir peritus multorum eruditor et animae suae inutilis est.

22. ἔστιν σοφὸς τῇ ἰδίᾳ ψυχῇ καὶ οἱ καρποὶ τῆς συνέσεως αὐτοῦ ἐπὶ στόματος πιστοί

23. Est qui sophistice loquitur et odibilis est; in omni cibo voluptatis defraudabitur.

23. ἀνὴρ σοφὸς τὸν ἑαυτοῦ λαὸν παιδεύσει καὶ οἱ καρποὶ τῆς συνέσεως αὐτοῦ πιστοί

24. Non est illi data a Domino gratia: omni enim sapientia defraudatus est.

24. ἀνὴρ σοφὸς πλησθήσεται εὐλογίας καὶ μακαριοῦσιν αὐτὸν πάντες οἱ ὁρῶντες

25. Est sapiens animae suae sapiens, et fructus sensus illius super corpus suum.

25. ζωὴ ἀνδρὸς ἐν ἀριθμῷ ἡμερῶν καὶ αἱ ἡμέραι τοῦ Ισραηλ ἀναρίθμητοι

26. Vir sapiens plebem suam erudit, et fructus sensus illius fideles sunt.

26. ὁ σοφὸς ἐν τῷ λαῷ αὐτοῦ κληρονομήσει πίστιν καὶ τὸ ὄνομα αὐτοῦ ζήσεται εἰς τὸν αἰῶνα

27. Vir sapiens implebitur benedictionibus, et omnes videntes illum beatum dicent.

27. τέκνον ἐν ζωῇ σου πείρασον τὴν ψυχήν σου καὶ ἰδὲ τί πονηρὸν αὐτῇ καὶ μὴ δῷς αὐτῇ

28. Vita viri in numero dierum; dies autem Israel innumerabiles sunt.

28. οὐ γὰρ πάντα πᾶσιν συμφέρει καὶ οὐ πᾶσα ψυχὴ ἐν παντὶ εὐδοκεῖ

29. Sapiens in populo hereditabit honorem, et nomen illius erit vivens in aeternum.

29. μὴ ἀπληστεύου ἐν πάσῃ τρυφῇ καὶ μὴ ἐκχυθῇς ἐπὶ ἐδεσμάτων

30. Fili, in vita tua tenta animam tuam et vide si quid obnoxium ei est: non des illi.

30. ἐν πολλοῖς γὰρ βρώμασιν ἔσται νόσος καὶ ἡ ἀπληστία ἐγγιεῖ ἕως χολέρας

31. Non enim omnia omnibus expediunt, et non omni animae omne genus placet.

31. δι’ ἀπληστίαν πολλοὶ ἐτελεύτησαν ὁ δὲ προσέχων προσθήσει ζωήν

32. Noli avidus esse in omni epulatione et non te effundas super omnem escam.

32.

33. In multis enim escis erit infirmitas, et aviditas appropinquabit usque ad choleram.

33.

34. Propter crapulam multi obierunt; qui autem abstinens est, adiciet vitam.

34.