II Macabeus, 12
1. genomenwn de twn sunqhkwn toutwn o men lusiaV aphei proV ton basilea oi de ioudaioi peri thn gewrgian eginonto
1. his factis pactionibus Lysias pergebat ad regem Judæi autem agriculturæ operam dabant
2. twn de kata topon strathgwn timoqeoV kai apollwnioV o tou gennaiou eti de ierwnumoV kai dhmofwn proV de toutoiV nikanwr o kupriarchV ouk eiwn autouV eustaqein kai ta thV hsuciaV agein
2. sed hii qui resederant Timotheus et Apollonius gehennæ filius sed et Hieronimus et Demofon super hos et Nicanor cypriarches non sinebant eos in silentio agere et quiete
3. ioppitai de thlikouto sunetelesan to dussebhma parakalesanteV touV sun autoiV oikountaV ioudaiouV embhnai eiV ta parakatastaqenta up' autwn skafh sun gunaixin kai teknoiV wV mhdemiaV enestwshV proV autouV dusmeneiaV
3. Joppitæ vero tale quoddam flagitium perpetrarunt rogaverunt Judæos cum quibus habitabant ascendere scaphas quas paraverant cum uxoribus et filiis quasi nullis inimicitiis inter eos subiacentibus
4. kata de to koinon thV polewV yhfisma kai toutwn epidexamenwn wV an eirhneuein qelontwn kai mhden upopton econtwn epanacqentaV autouV ebuqisan ontaV ouk elatton twn diakosiwn
4. secundum communem itaque decretum civitatis et ipsis adquiescentibus pacisque causa nihil suspectum habentibus cum in altum processissent submerserunt non minus ducentos
5. metalabwn de ioudaV thn gegonuian eiV touV omoeqneiV wmothta paraggeilaV toiV peri auton andrasin
5. quam crudelitatem Judas in suæ gentis homines factam ut cognovit præcepit viris qui erant cum ipso et invocato justo judice Deo
6. kai epikalesamenoV ton dikaion krithn qeon paregeneto epi touV miaifonouV twn adelfwn kai ton men limena nuktwr eneprhsen kai ta skafh kateflexen touV de ekei sumfugontaV exekenthsen
6. venit adversus interfectores fratrum et portum quidem noctu succendit scaphas exusit eos autem qui ab igne refugerant gladio peremit
7. tou de cwriou sugkleisqentoV anelusen wV palin hxwn kai to sumpan twn ioppitwn ekrizwsai politeuma
7. et cum hæc ita egisset discessit quasi iterum reversurus et universos Joppitas eradicaturus
8. metalabwn de kai touV en iamneia ton auton epitelein boulomenouV tropon toiV paroikousin ioudaioiV
8. sed cum cognovisset et eos qui erant Jamniæ velle pari modo facere habitantibus secum Judæis
9. kai toiV iamnitaiV nuktoV epibalwn ufhyen ton limena sun tw stolw wste fainesqai taV augaV tou feggouV eiV ta ierosoluma stadiwn ontwn diakosiwn tessarakonta
9. Jamnitis quoque nocte supervenit et portum cum navibus succendit ita ut lumen ignis pareret Hierosolymis ab stadiis ducentis quadraginta
10. ekeiqen de apospasanteV stadiouV ennea poioumenwn thn poreian epi ton timoqeon prosebalon arabeV autw ouk elattouV twn pentakisciliwn ippeiV de pentakosioi
10. inde cum abissent novem stadiis et iter facerent ad Timotheum commiserunt cum eo Arabes quinque milia viri et equites quingenti
11. genomenhV de karteraV machV kai twn peri ton ioudan dia thn para tou qeou bohqeian euhmerhsantwn elattonwqenteV oi nomadeV hxioun dounai ton ioudan dexiaV autoiV upiscnoumenoi kai boskhmata dwsein kai en toiV loipoiV wfelhsein autouV
11. cumque pugna valida fieret et auxilio Dei prospere cessisset residui victi Arabes petebant a Juda dextras sibi dari promittentes pascua daturos et in ceteris profuturos
12. ioudaV de upolabwn wV alhqwV en polloiV autouV crhsimouV epecwrhsen eirhnhn axein proV autouV kai labonteV dexiaV eiV taV skhnaV ecwrisqhsan
12. Judas autem arbitratus vere in multis eos utiles promisit pacem dextrisque acceptis discessere ad tabernacula sua
13. epebalen de kai epi tina polin gefuraiV ocuran kai teicesin peripefragmenhn kai pammeigesin eqnesin katoikoumenhn onoma de kaspin
13. adgressus est autem et civitatem quandam firmam pontibus murisque circumseptam quæ a turbis habitabatur gentium promiscuarum cui nomen Caspin
14. oi de endon pepoiqoteV th twn teicewn erumnothti th te twn brwmatwn paraqesei anagwgoteron ecrwnto toiV peri ton ioudan loidorounteV kai proseti blasfhmounteV kai lalounteV a mh qemiV
14. hii vero qui intus erant confidentes in stabilitate murorum et adparatu alimoniarum remissius agebant maledictis lacessentes Judam ac blasphemantes et loquentes quæ fas non est
15. oi de peri ton ioudan epikalesamenoi ton megan tou kosmou dunasthn ton ater kriwn kai mhcanwn organikwn katakrhmnisanta thn iericw kata touV ihsou cronouV eneseisan qhriwdwV tw teicei
15. Macchabeus autem invocato magno mundi principe qui sine arietibus et machinis temporibus Jesu præcipitavit Hiericho inruit ferociter muris
16. katalabomenoi te thn polin th tou qeou qelhsei amuqhtouV epoihsanto sfagaV wste thn parakeimenhn limnhn to platoV ecousan stadiouV duo katarruton aimati peplhrwmenhn fainesqai
16. et capta civitate per Domini voluntatem inenarrabiles cædes fecit ita ut adiacens stagnum stadiorum duo latitudinis sanguine infectum fluere videretur
17. ekeiqen de apospasanteV stadiouV eptakosiouV penthkonta dihnusan eiV ton caraka proV touV legomenouV toubianouV ioudaiouV
17. inde discesserunt stadia septingenta quinquaginta et venerunt in Characa ad eos qui dicuntur Tubianei Judæos
18. kai timoqeon men epi twn topwn ou katelabon aprakton tote apo twn topwn eklelukota kataleloipota de frouran en tini topw kai mala ocuran
18. et Timotheum quidem in illis locis conprehenderunt nulloque negotio perfecto regressus est relicto in quodam loco firmissimo præsidio
19. dosiqeoV de kai swsipatroV twn peri ton makkabaion hgemonwn exodeusanteV apwlesan touV upo timoqeou kataleifqentaV en tw ocurwmati pleiouV twn muriwn andrwn
19. Dositheus autem et Sosipater qui erant duces cum Macchabeo peremerunt a Timotheo relictos in præsidio decem milia viros
20. o de makkabaioV diataxaV thn peri auton stratian speirhdon katesthsen autouV epi twn speirwn kai epi ton timoqeon wrmhsen econta peri auton muriadaV dwdeka pezwn ippeiV de disciliouV proV toiV pentakosioiV
20. at Macchabeus ordinatis circum se sex milibus et constitutis per cohortes adversus Timotheum processit habentem secum centum viginti milia peditum equitumque duo milia quingentos
21. thn de efodon metalabwn ioudou proexapesteilen o timoqeoV taV gunaikaV kai ta tekna kai thn allhn aposkeuhn eiV to legomenon karnion hn gar duspoliorkhton kai dusprositon to cwrion dia thn pantwn twn topwn stenothta
21. cognito autem Judæ adventu Timotheus præmisit mulieres et filios et reliquum adparatum in præsidium quod Carnion dicitur erat enim inexpugnabile et accessu difficile propter locorum angustias
22. epifaneishV de thV ioudou speiraV prwthV kai genomenou deouV epi touV polemiouV fobou te ek thV tou ta panta eforwntoV epifaneiaV genomenhV ep' autouV eiV fughn wrmhsan alloV allach feromenoV wste pollakiV upo twn idiwn blaptesqai kai taiV twn xifwn akmaiV anapeiresqai
22. cumque cohors Judæ prima apparuisset timor hostibus incussus est ex præsentia Dei qui universa conspicit et in fugam versi sunt alius alio ita ut magis a suis deicerentur et gladiorum suorum ictibus debilitarentur
23. epoieito de ton diwgmon eutonwteron o ioudaV sugkentwn touV alithriouV diefqeiren te eiV muriadaV treiV andrwn
23. Judas autem vehementer instabat puniens profanos et prostravit ex eis triginta milia virorum
24. autoV de o timoqeoV empeswn toiV peri ton dosiqeon kai swsipatron hxiou meta pollhV gohteiaV exafeinai swon auton dia to pleionwn men goneiV wn de adelfouV ecein kai toutouV aloghqhnai sumbhsetai
24. ipse vero Timotheus incidit in partes Dosithei et Sosipatri et multis precibus postulabat ut vivus dimitteretur eo quod multorum ex Judæis parentes haberet ac fratres quos morte ejus decipi eveniret
25. pistwsantoV de autou dia pleionwn ton orismon apokatasthsai toutouV aphmantouV apelusan auton eneka thV twn adelfwn swthriaV
25. et cum fidem dedisset restituturum se eos secundum constitutum inlæsum eum dimiserunt propter fratrum salutem
26. exelqwn de epi to karnion kai to atergateion katesfaxen muriadaV swmatwn duo kai pentakisciliouV
26. Judas autem egressus est a Carnio interfectis viginti quinque milibus
27. meta de thn toutwn trophn kai apwleian epestrateusen kai epi efrwn polin ocuran en h katwkei lusiaV kai pamfula plhqh neaniai de rwmaleoi pro twn teicewn kaqestwteV eurwstwV apemaconto enqa de organwn kai belwn pollai paraqeseiV uphrcon
27. post horum fugam et necem movit exercitum ad Efron civitatem munitam in qua multitudo diversarum gentium habitabat et robusti juvenes pro muris consistentes fortiter repugnabant in hac autem machinæ multæ et telorum erat adparatus
28. epikalesamenoi de ton dunasthn ton meta kratouV suntribonta taV twn polemiwn alkaV elabon thn polin upoceirion katestrwsan de twn endon eiV muriadaV duo pentakisciliouV
28. sed cum Omnipotentem invocassent qui potestate vires hostium confregit ceperunt civitatem et ex eis qui intus erant viginti quinque milia prostraverunt
29. anazeuxanteV de ekeiqen wrmhsan epi skuqwn polin apecousan apo ierosolumwn stadiouV exakosiouV
29. inde ad civitatem Scytarum abierunt quæ ab Hierosolymis sescentis stadiis aberat
30. apomarturhsantwn de twn ekei kaqestwtwn ioudaiwn hn oi skuqopolitai escon proV autouV eunoian kai en toiV thV atuciaV kairoiV hmeron apanthsin
30. contestantibus autem his qui apud Scytopolitas erant Judæis quod benigne ab eis haberentur etiam temporibus infelicitatis quod modeste secum egerint
31. eucaristhsanteV kai prosparakalesanteV kai eiV ta loipa proV to genoV eumeneiV einai paregenhqhsan eiV ierosoluma thV twn ebdomadwn eorthV oushV upoguou
31. gratias agentes eis exhortati etiam de cetero erga genus suum benignos esse venerunt Hierosolymam die sollemni septimanarum instante
32. meta de thn legomenhn penthkosthn wrmhsan epi gorgian ton thV idoumaiaV strathgon
32. et post pentecosten abierunt contra Gorgiam præpositum Idumeæ
33. exhlqen de meta pezwn trisciliwn ippewn de tetrakosiwn
33. exivit autem cum peditibus tribus milibus et equitibus quadringentis
34. parataxamenouV de sunebh pesein oligouV twn ioudaiwn
34. quibus congressis contigit paucos ruere Judæorum
35. dosiqeoV de tiV twn tou bakhnoroV efippoV anhr kai karteroV eiceto tou gorgiou kai labomenoV thV clamudoV hgen auton eurwstwV kai boulomenoV ton kataraton labein zwgrian twn ippewn tinoV qrakwn epenecqentoV autw kai ton wmon kaqelontoV diefugen o gorgiaV eiV marisa
35. Dositheus vero quidam de Bachenoris eques vir fortis Gorgiam tenebat et cum vellet illum capere vivum eques quidam de Thracibus inruit in eum umerumque ejus amputavit atque ita Gorgias effugit in Marisa
36. twn de peri ton esdrin epi pleion macomenwn kai katakopwn ontwn epikalesamenoV ioudaV ton kurion summacon fanhnai kai proodhgon tou polemou
36. at illis qui cum Esdrin erant diutius pugnantibus et fatigatis invocavit Dominum Judas adiutorem et ducem belli fieri
37. katarxamenoV th patriw fwnh thn meq' umnwn kraughn enseisaV aprosdokhtwV toiV peri ton gorgian trophn autwn epoihsato
37. incipiens voce patria et cum hymnis clamorem extollens fugam Gorgiæ militibus incussit
38. ioudaV de analabwn to strateuma hken eiV odollam polin thV de ebdomadoV epiballoushV kata ton eqismon agnisqenteV autoqi to sabbaton dihgagon
38. Judas autem collecto exercitu venit in civitatem Odollam et cum septima dies superveniret secundum consuetudinem purificati in eodem loco sabbatum egerunt
39. th de ecomenh hlqon oi peri ton ioudan kaq' on cronon to thV creiaV egegonei ta swmata twn propeptwkotwn anakomisasqai kai meta twn suggenwn apokatasthsai eiV touV patrwouV tafouV
39. et sequenti die venit cum suis Judas ut corpora prostratorum tolleret et cum parentibus poneret in sepulchris paternis
40. euron de ekastou twn teqnhkotwn upo touV citwnaV ierwmata twn apo iamneiaV eidwlwn af' wn o nomoV apeirgei touV ioudaiouV toiV de pasi safeV egeneto dia thnde thn aitian tousde peptwkenai
40. invenerunt autem sub tunicis interfectorum de donariis idolorum quæ apud Jamnian fuerunt a quibus lex prohibet Judæos omnibus ergo manifestum factum est ob hanc causam eos corruisse
41. panteV oun euloghsanteV ta tou dikaiokritou kuriou ta kekrummena fanera poiountoV
41. omnes itaque benedixerunt justum judicium Domini qui occulta fecerit manifesta
42. eiV iketeian etraphsan axiwsanteV to gegonoV amarthma teleiwV exaleifqhnai o de gennaioV ioudaV parekalese to plhqoV sunthrein autouV anamarthtouV einai up' oyin ewrakotaV ta gegonota dia thn twn propeptwkotwn amartian
42. atque ita ad preces conversi rogaverunt ut id quod factum erat delictum obliteraretur at vero fortissimus Judas hortabatur populum conservare se sine peccato sub oculis videntes quæ facta sint pro peccato eorum qui prostrati sunt
43. poihsamenoV te kat' andrologian eiV arguriou dracmaV disciliaV apesteilen eiV ierosoluma prosagagein peri amartiaV qusian panu kalwV kai asteiwV prattwn uper anastasewV dialogizomenoV
43. et facta conlatione duodecim milia dragmas argenti misit Hierosolymam offerri pro peccato sacrificium bene et religiose de resurrectione cogitans
44. ei mh gar touV propeptwkotaV anasthnai prosedoka perisson kai lhrwdeV uper nekrwn eucesqai
44. nisi enim eos qui ceciderant resurrecturos speraret superfluum videretur et vanum orare pro mortuis
45. eite' emblepwn toiV met' eusebeiaV koimwmenoiV kalliston apokeimenon caristhrion osia kai eusebhV h epinoia oqen peri twn teqnhkotwn ton exilasmon epoihsato thV amartiaV apoluqhnai
45. et quia considerabat quod hii qui cum pietate dormitionem acceperant optimam haberent repositam gratiam
46.
46. sancta ergo et salubris cogitatio pro defunctis exorare ut a peccato solverentur