Dzieje Apostolskie, 1

1. Pierwszą Księgę napisałem, Teofilu, o wszystkim, co Jezus czynił i czego nauczał od początku

1. primum quidem sermonem feci de omnibus o Theophile quæ cœpit Jesus facere et docere

2. aż do dnia, w którym udzielił przez Ducha Świętego poleceń Apostołom, których sobie wybrał, a potem został wzięty do nieba.

2. usque in diem qua præcipiens apostolis per Spiritum Sanctum quos elegit adsumptus est

3. Im też po swojej męce dał wiele dowodów, że żyje: ukazywał się im przez czterdzieści dni i mówił o królestwie Bożym.

3. quibus et præbuit se ipsum vivum post passionem suam in multis argumentis per dies quadraginta apparens eis et loquens de regno Dei

4. A podczas wspólnego posiłku kazał im nie odchodzić z Jerozolimy, ale oczekiwać obietnicy Ojca: Słyszeliście o niej ode Mnie - /mówił/ -

4. et convescens præcepit eis ab Hierosolymis ne discederent sed expectarent promissionem Patris quam audistis per os meum

5. Jan chrzcił wodą, ale wy wkrótce zostaniecie ochrzeczeni Duchem Świętym.

5. quia Johannes quidem baptizavit aqua vos autem baptizabimini Spiritu Sancto non post multos hos dies

6. Zapytywali Go zebrani: Panie, czy w tym czasie przywrócisz królestwo Izraela?

6. igitur qui convenerant interrogabant eum dicentes Domine si in tempore hoc restitues regnum Israël

7. Odpowiedział im: Nie wasza to rzecz znać czasy i chwile, które Ojciec ustalił swoją władzą,

7. dixit autem eis non est vestrum nosse tempora vel momenta quæ Pater posuit in sua potestate

8. ale gdy Duch Święty zstąpi na was, otrzymacie Jego moc i będziecie moimi świadkami w Jerozolimie i w całej Judei, i w Samarii, i aż po krańce ziemi.

8. sed accipietis virtutem supervenientis Spiritus Sancti in vos et eritis mihi testes in Hierusalem et in omni Judæa et Samaria et usque ad ultimum terræ

9. Po tych słowach uniósł się w ich obecności w górę i obłok zabrał Go im sprzed oczu.

9. et cum hæc dixisset videntibus illis elevatus est et nubes suscepit eum ab oculis eorum

10. Kiedy uporczywie wpatrywali się w Niego, jak wstępował do nieba, przystąpili do nich dwaj mężowie w białych szatach.

10. cumque intuerentur in cælum eunte illo ecce duo viri adstiterunt juxta illos in vestibus albis

11. I rzekli: Mężowie z Galilei, dlaczego stoicie i wpatrujecie się w niebo? Ten Jezus, wzięty od was do nieba, przyjdzie tak samo, jak widzieliście Go wstępującego do nieba.

11. qui et dixerunt viri galilæi quid statis aspicientes in cælum hic Jesus qui adsumptus est a vobis in cælum sic veniet quemadmodum vidistis eum euntem in cælum

12. Wtedy wrócili do Jerozolimy z góry, zwanej Oliwną, która leży blisko Jerozolimy, w odległości drogi szabatowej.

12. tunc reversi sunt Hierosolymam a monte qui vocatur Oliveti qui est juxta Hierusalem sabbati habens iter

13. Przybywszy tam weszli do sali na górze i przebywali w niej: Piotr i Jan, Jakub i Andrzej, Filip i Tomasz, Bartłomiej i Mateusz, Jakub, syn Alfeusza, i Szymon Gorliwy, i Juda, /brat/ Jakuba.

13. et cum introissent in cenaculum ascenderunt ubi manebant Petrus et Johannes Jacobus et Andreas Philippus et Thomas Bartholomeus et Mattheus Jacobus Alphei et Simon Zelotes et Judas Jacobi

14. Wszyscy oni trwali jednomyślnie na modlitwie razem z niewiastami, Maryją, Matką Jezusa, i braćmi Jego.

14. hii omnes erant perseverantes unianimiter in oratione cum mulieribus et Maria matre Jesu et fratribus ejus

15. Wtedy Piotr w obecności braci, a zebrało się razem około stu dwudziestu osób, tak przemówił:

15. et in diebus illis exsurgens Petrus in medio fratrum dixit erat autem turba nominum simul fere centum viginti

16. Bracia, musiało wypełnić się słowo Pisma, które Duch Święty zapowiedział przez usta Dawida o Judaszu. On to wskazał drogę tym, którzy pojmali Jezusa,

16. viri fratres oportet impleri scripturam quam prædixit Spiritus Sanctus per os David de Juda qui fuit dux eorum qui conprehenderunt Jesum

17. bo on zaliczał się do nas i miał udział w naszym posługiwaniu.

17. quia connumeratus erat in nobis et sortitus est sortem ministerii hujus

18. Za pieniądze, niegodziwie zdobyte, nabył ziemię i spadłszy głową na dół, pękł na pół i wypłynęły wszystkie jego wnętrzności.

18. et hic quidem possedit agrum de mercede iniquitatis et suspensus crepuit medius et diffusa sunt omnia viscera ejus

19. Rozniosło się to wśród wszystkich mieszkańców Jerozolimy, tak że nazwano ową rolę w ich języku Hakeldamach, to znaczy: Pole Krwi.

19. et notum factum est omnibus habitantibus Hierusalem ita ut appellaretur ager ille lingua eorum Acheldemach hoc est ager Sanguinis

20. Napisano bowiem w Księdze Psalmów: Niech opustoszeje dom jego i niech nikt w nim nie mieszka! A urząd jego niech inny obejmie!

20. scriptum est enim in libro Psalmorum fiat commoratio ejus deserta et non sit qui inhabitet in ea et episcopatum ejus accipiat alius

21. Trzeba więc, aby jeden z tych, którzy towarzyszyli nam przez cały czas, kiedy Pan Jezus przebywał z nami,

21. oportet ergo ex his viris qui nobiscum congregati sunt in omni tempore quo intravit et exivit inter nos Dominus Jesus

22. począwszy od chrztu Janowego aż do dnia, w którym został wzięty od nas do nieba, stał się razem z nami świadkiem Jego zmartwychwstania.

22. incipiens a baptismate Johannis usque in diem qua adsumptus est a nobis testem resurrectionis ejus nobiscum fieri unum ex istis

23. Postawiono dwóch: Józefa, zwanego Barsabą, z przydomkiem Justus, i Macieja.

23. et statuerunt duos Joseph qui vocabatur Barsabban qui cognominatus est Justus et Matthiam

24. I tak się pomodlili: Ty, Panie, znasz serca wszystkich, wskaż z tych dwóch jednego, którego wybrałeś,

24. et orantes dixerunt tu Domine qui corda nosti omnium ostende quem elegeris ex his duobus unum

25. by zajął miejsce w tym posługiwaniu i w apostolstwie, któremu sprzeniewierzył się Judasz, aby pójść swoją drogą.

25. accipere locum ministerii hujus et apostolatus de quo prævaricatus est Judas ut abiret in locum suum

26. I dali im losy, a los padł na Macieja. I został dołączony do jedenastu apostołów.

26. et dederunt sortes eis et cecidit sors super Matthiam et adnumeratus est cum undecim apostolis